This site uses cookies for analytics and to improve your experience. By clicking Accept, you consent to our use of cookies. Learn more in our privacy policy.
Οικονομικά αποτελέσματα β’ τριμήνου ανακοίνωσαν τα ΕΛΠΕ – Παρά τον μειωμένο όγκο πωλήσεων, τα έσοδα αυξήθηκαν +78% στα 3,9 δισ. και τα λειτουργικά κέρδη στα 738 εκατ. ευρώ
Δυσθεώρητα λειτουργικά κέρδη καταγράφονται στα οικονομικά αποτελέσματα για το δεύτερο τρίμηνο 2022 που ανακοίνωσε η «Ελληνικά Πετρέλαια Συμμετοχών Α.Ε.», επιβεβαιώνοντας ουσιαστικά τα όσα έγραψε στις 29 Ιουλίου η «Εφ.Συν.» για ουρανοκατέβατα κέρδη πολλών δισ. ευρώ στα ελληνικά διυλιστήρια.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση των ΕΛΠΕ, παρά τον μειωμένο όγκο πωλήσεων διυλισμένων προϊόντων (-16% στο β’ τρίμηνο, στους 3.418 χιλ. Μ.Τ.) οι πωλήσεις σημείωσαν άνοδο 78% στα 3,974 δισ. ευρώ και τα λειτουργικά κέρδη (EBITDA, δηλαδή κέρδη προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων) διαμορφώθηκαν στα 738 εκατ. ευρώ (έναντι 133 πέρσι) με τα καθαρά κέρδη τριμήνου στα 526 εκατ. ευρώ (έναντι 54 πέρσι), σχεδόν 10 φορές μεγαλύτερα.
Αντίστοιχα στο πρώτο εξάμηνο 2022 πουλήθηκαν 6.710 χιλ. Μ.Τ. διυλισμένων προϊόντων (-10%) με έσοδα αυξημένα +71% στα 6,777 δισ. ευρώ και λειτουργικά κέρδη (EBITDA) στα 1.239 εκατ. ευρώ (έναντι 391 πέρσι) με τα καθαρά κέρδη στα 872 εκατ. ευρώ (έναντι 206 πέρσι), καθώς σύμφωνα με την εταιρεία «ευνοήθηκαν από την επίδραση των υψηλών διεθνών τιμών του πετρελαίου και της ισοτιμίας ευρώ/δολαρίου στην αποτίμηση των σταθερών αποθεμάτων που τηρούνται».
Η εταιρεία στο σημείωμά της αποδίδει τα λειτουργικά αποτελέσματα σε ισχυρά περιθώρια διύλισης, υψηλή συνεισφορά εξαγωγών και αυξημένη τουριστική κίνηση -σημειώστε πάντως ότι θα ήταν… αυξημένα κατά 164 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο εάν λειτουργούσε η μονάδα στην Ελευσίνα στην οποία σημειώθηκε βλάβη και έμεινε εκτός παραγωγής σχεδόν 5 μήνες. Οι επενδυτικές δαπάνες έφτασαν τα 136 εκατ., κυρίως λόγω των εργασιών συντήρησης στα διυλιστήρια Ελευσίνας και Ασπροπύργου καθώς και της εξαγοράς του κτιρίου που εδρεύουν τα κεντρικά γραφεία του Ομίλου. Με όλα αυτά η παραγωγή των διυλιστηρίων στο τρίμηνο δεν ξεπέρασε τους 3,2 εκατ. τόνους.
Τέτοια κέρδη συνδυάστηκαν με σημαντικές επενδύσεις σε πιο καθαρές μορφές ενέργειας. Μέσα το β’ τρίμηνο 2022 λειτούργησε πλήρως το φωτοβολταϊκό πάρκο 204MW στην Κοζάνη, ενώ τον Ιούλιο η εγκατεστημένη ισχύς σε ΑΠΕ αυξήθηκε στα 340MW μετά την εξαγορά 55MW αιολικών πάρκων σε λειτουργία στη Μάνη. Στόχος είναι η σταδιακή ανάπτυξη του χαρτοφυλακίου εν λειτουργία σε 1GW μεσοπρόθεσμα και άνω των 2GW έως το 2030.
Σε ό,τι αφορά τα περιθώρια διύλισης, στο β’ τρίμηνο 2022 διαμορφώθηκαν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα με την εταιρεία να την αποδίδει κυρίως στην ισχυρή ζήτηση σε ντίζελ και βενζίνες, σημειώνοντας ότι τα διεθνή περιθώρια αναφοράς Hydrocracking και FCC διαμορφώθηκαν στο β’ τρίμηνο στα 18,2 δολάρια/βαρέλι και 21,4 δολάρια/βαρέλι αντιστοίχως, ενώ το περιθώριο του συστήματος διυλιστηρίων του Ομίλου διαμορφώθηκε στα 26,5 δολάρια/βαρέλι. Πάντως από την παρουσίαση των αναλυτικών οικονομικών μεγεθών που είχαμε την ευκαιρία να μελετήσουμε, αποκαλύπτονται ουρανοκατέβατα κέρδη… 486 εκατ. ευρώ (μέσα σε 91 ημέρες) μόνο από τα αυξημένα περιθώρια διύλισης, μεγάλο μέρος των οποίων προφανώς οφείλει να επιστρέψει μέσω έκτακτης φορολογίας στους καταναλωτές που στηρίζουν… ανιδιοτελώς τέτοια μεγέθη κερδοφορίας.
Σύμφωνα με την εταιρεία, η συνολική εγχώρια ζήτηση για καύσιμα κίνησης ήταν 2% υψηλότερη (1,5 εκατ. Μ.Τ.), ενώ η κατανάλωση καυσίμων κίνησης αυξήθηκε κατά 7% σε ετήσια βάση το B’ τρίμηνο του 2022 λόγω της αυξημένης οικονομικής δραστηριότητας και του τουρισμού. Η κατανάλωση αεροπορικών καυσίμων σχεδόν τριπλασιάστηκε, ενώ η κατανάλωση ναυτιλιακών καυσίμων αυξήθηκε +13%.
ΔΙΥΛΙΣΗ, ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΣ & ΕΜΠΟΡΙΑ
– Το Β’ Τρίμηνο 2022, τα Συγκρίσιμα Κέρδη EBITDA του κλάδου Διύλισης, Εφοδιασμού και Εμπορίας ανήλθαν στα €467 εκατ. έναντι €9 εκατ. το Β’ Τρίμηνο του 2021.
– Κατά τη διάρκεια του Β’ Τριμήνου ολοκληρώθηκαν οι εργασίες προγραμματισμένης συντήρησης στην Ελευσίνα, καθώς και σε μονάδες του Ασπροπύργου. Σημειώνεται ότι στο τέλος του Γ’ Τριμήνου θα ξεκινήσει το πρόγραμμα εκτεταμένης συντήρησης στο Διυλιστήριο Θεσσαλονίκης.
ΠΕΤΡΟΧΗΜΙΚΑ
– Τα Συγκρίσιμα Κέρδη EBITDA του κλάδου Πετροχημικών διαμορφώθηκαν στα €22 εκατ., καθώς η εξομάλυνση στην παγκόσμια αγορά πολυπροπυλενίου έναντι του ελλείμματος που παρατηρήθηκε κατά το Β’ τρίμηνο του 2021, οδήγησε σε χαμηλότερα διεθνή περιθώρια πολυπροπυλενίου.
ΕΜΠΟΡΙΑ
– Ο κλάδος της Εγχώριας Εμπορίας σημείωσε βελτιωμένα αποτελέσματα, κυρίως λόγω υψηλότερου όγκου πωλήσεων (+31% σε ετήσια βάση), ευνοημένος από την αυξημένη τουριστική κίνηση. Τα Συγκρίσιμα Κέρδη EBITDA διαμορφώθηκαν στα €24 εκατ.
– Στη Διεθνή Εμπορία, η ανάκαμψη της ζήτησης οδήγησε σε αυξημένους όγκους πωλήσεων (+24% έναντι Β’ Τριμήνου 2021) και βελτιωμένη κερδοφορία, με τα Συγκρίσιμα Κέρδη EBITDA να ανέρχονται στα €19 εκατ..
ΑΠΕ
– Η υψηλότερη εγκατεστημένη ισχύς ΑΠΕ, λόγω συνεισφοράς των αιολικών πάρκων στη Ν. Εύβοια και του φωτοβολταϊκού πάρκου στην Κοζάνη, οδήγησε σε σημαντικά αυξημένη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας (114 GWh έναντι 13 GWh το Β’ Τρίμηνο 2021), με τα Συγκρίσιμα Κέρδη EBITDA να αυξάνονται σε €6 εκατ. έναντι €1 εκατ. του Β’ Τριμήνου 2021.
ΣΥΜΜΕΤΟΧΕΣ
– Η συνεισφορά του Ομίλου της ΔΕΠΑ στα ενοποιημένα Καθαρά Κέρδη του Ομίλου για το Α’ Τρίμηνο 2022, ανήλθε στα €10 εκατ.. – Το EBITDA της Elpedison αυξήθηκε στα €35 εκατ. κατά το B’ Τρίμηνο 2022, λόγω αυξημένης λειτουργικής ευελιξίας και βελτιστοποίησης προμηθειών φυσικού αερίου. Οι υψηλές τιμές οδήγησαν σε αυξημένες ανάγκες κεφαλαίου κίνησης και χρηματοδότησης.
*Την προσεχή Τρίτη 30 Αυγούστου ανακοινώνει αποτελέσματα β’ τριμήνου η Motor Oil [MOH].
Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ η απόφαση Α.1115/2022 σχετικά με τους όρους, τις προϋποθέσεις και τη διαδικασία επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 (Α’ 265) που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία για το έτος 2022, δικαιούχα επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης πρόσωπα, κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή, αρμόδια για την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης αρχή καθώς και τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης αυτού.
Αναλυτικά:
Πεδίο εφαρμογής
Με την απόφαση καθορίζονται: α) Οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία για το έτος 2022, β) τα δικαιούχα πρόσωπα για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ., γ) τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή του φόρου, δ) η αρμόδια για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. αρχή και ε) ο τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης του πετρελαίου κινητήρων.
Δικαιούχα πρόσωπα για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ.
Δικαιούχοι επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων, που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, είναι τα φυσικά πρόσωπα τα οποία έχουν υποβάλλει Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης (ΕΑΕ) για τα έτη 2021 και 2022, έχουν εγγραφεί στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) από την 1η Ιανουαρίου 2022 έως και την 15η .7. 2022 και τους έχει αποδοθεί η ιδιότητα του «επαγγελματία αγρότη» ή του «επαγγελματία αγρότη ως νεοεισερχόμενου στον αγροτικό τομέα».
Για τους σκοπούς της παρούσας, στον όρο γεωργία περιλαμβάνονται οι κατηγορίες αγροτικών δραστηριοτήτων των Παραρτημάτων Ι και II (βλέπε στο τέλος της απόφασης).
Κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή του Ε.Φ.Κ. – Υπολογισμός ποσού επιστροφής
Οι ποσότητες του πετρελαίου κινητήρων, για τις οποίες επιστρέφεται ο Ε.Φ.Κ. για το έτος 2022, ανά δικαιούχο πρόσωπο, υπολογίζονται, με βάση την ποσότητα του πετρελαίου κινητήρων που προσδιορίζεται ότι απαιτείται για την εκτέλεση κάθε είδους εργασιών σχετικά με καλλιέργεια ή ομάδα καλλιεργειών του Παραρτήματος Ι (δείτε στο τέλος της απόφασης) καθώς και σε κάθε κατηγορία ή είδος ζωϊκού κεφαλαίου του Παραρτήματος IΙ και αντιστοιχούν στο 50% των μέγιστων ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων που προσδιορίζονται από τους δείκτες μηχανικής απασχόλησης (απαιτούμενης ενέργειας) των Παραρτημάτων Ι και ΙΙ.
Για τον υπολογισμό του ποσού της επιστροφής Ε.Φ.Κ. εφαρμόζεται σε συνάρτηση με το σύνολο των ποσοτήτων της παρ. 1 ο συντελεστής Ε.Φ.Κ. της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73, ήτοι 0,41 ευρώ ανά λίτρο.
Αρμόδια υπηρεσία επιστροφής του Ε.Φ.Κ. Διαδικασία επιστροφής του Ε.Φ.Κ.
Αρμόδια υπηρεσία για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, είναι η Γενική Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης (Γ.Δ.ΗΛΕ.Δ.) της ΑΑΔΕ.
Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων διαβιβάζει στην Γ.Δ.ΗΛΕ.Δ., τους ΑΦΜ των δικαιούχων προσώπων του άρθρου 2 και ανά ΑΦΜ, τις ετήσιες δικαιούμενες ποσότητες καυσίμων για τις οποίες δύναται να λάβει επιστροφή βάσει της παρ. 1 του άρθρου 3, για το σύνολο των δραστηριοτήτων του, το κάθε δικαιούχο πρόσωπο.
Η Δ.Α.Τ.Ε. της ΓΔΗΛΕΔ. επεξεργάζεται ψηφιακά τα στοιχεία των δικαιούχων προσώπων και υπολογίζει το ποσό επιστροφής του Ε.Φ.Κ., με βάση την ποσότητα καυσίμου σε λίτρα, όπως αυτές έχουν προσδιορισθεί βάσει της παρ. 2.
Το δικαιούχο επιστροφής πρόσωπο γνωστοποιεί τον τραπεζικό λογαριασμό του πληρωμών στη Φορολογική Διοίκηση, με την υποβολή δήλωσης του δικαιούχου στην επιλογή Μητρώο και Επικοινωνία/Δήλωση λογαριασμού ΙΒΑΝ.
H Δ.Α.Φ.Ε. προβαίνει στη διασταύρωση και ταυτοποίηση των δηλωθέντων στοιχείων λογαριασμού πληρωμών (σε μορφή ΙΒΑΝ) του δικαιούχου, όπως έχει δηλωθεί στην εφαρμογή «Δήλωση Λογαριασμού IBAN» της ψηφιακής πύλης myAADE της ΑΑΔΕ με αυτά που τηρούνται στον πάροχο υπηρεσιών πληρωμών. Μετά την επιτυχή ταυτοποίηση η Δ.Α.Φ.Ε. εκδίδει και αποστέλλει στη Δ.Ο.Υ. φορολογίας του δικαιούχου επιστροφής ψηφιακά εκκαθαρισμένα Α.Φ.ΕΚ. Για την εξόφληση των εν λόγω Α.Φ.ΕΚ., εφόσον η κατάσταση του φορολογούμενου επιτρέπει την έκδοση εντολής μεταφοράς, ήτοι ο φορολογούμενος δεν είναι αποβιώσας, ανενεργός, απενεργοποιημένος κ.λπ., η Δ.Α.Φ.Ε. εκδίδει κεντρικά οριστικοποιημένες εντολές μεταφοράς, σε πίστωση των λογαριασμών των δικαιούχων με αντίστοιχη χρέωση του λογαριασμού της Δ.Ο.Υ. του δικαιούχου επιστροφής, που τηρείται στη Τράπεζα της Ελλάδος. Για κάθε εντολή μεταφοράς δημιουργείται αυτόματα γραμμάτιο μετρητοίς και διενεργείται κεντρικά η ενημέρωση του βιβλίου εντολών μεταφοράς της αρμόδιας Δ.Ο.Υ.
Σε περίπτωση που δεν καταστεί εφικτή η ταυτοποίηση των δηλωθέντων στοιχείων λογαριασμού πληρωμών του δικαιούχου ή η κατάσταση του φορολογούμενου δεν είναι η δέουσα κατά τα ανωτέρω, η Δ.Α.Φ.Ε. αποστέλλει στη Δ.Ο.Υ. φορολογίας του δικαιούχου επιστροφής, ψηφιακά εκκαθαρισμένα Α.Φ.ΕΚ. για τη διενέργεια σχετικού έλεγχου και την πίστωση των προς επιστροφή ποσών, στους λογαριασμούς πληρωμών των δικαιούχων.
Έλεγχος της νόμιμης χρησιμοποίησης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων αποκλειστικά στη γεωργία, για το οποίο χορηγείται επιστροφή Ε.Φ.Κ.
Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων το οποίο προμηθεύονται τα δικαιούχα πρόσωπα του άρθρου 2, από την 1η Ιανουαρίου έως και την 31η Δεκεμβρίου του έτους 2022, για αποκλειστική χρήση στη γεωργία και για το οποίο χορηγείται επιστροφή του Ε.Φ.Κ., σύμφωνα με την παρούσα, υπόκειται σε έλεγχο νόμιμης χρήσης από τις αρμόδιες τελωνειακές και λοιπές ελεγκτικές υπηρεσίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
Οι τελωνειακές υπηρεσίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων δύναται να πραγματοποιούν ελέγχους των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων τις οποίες προμηθεύτηκαν τα δικαιούχα πρόσωπα και των παραστατικών αγορών πετρελαίου κινητήρων που τηρούν στο αρχείο τους τα δικαιούχα επιστροφής πρόσωπα.
Σε περίπτωση που από τον έλεγχο διαπιστωθεί η επιστροφή ποσού Ε.Φ.Κ. για ποσότητες πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες δεν έχουν εκδοθεί τα σχετικά παραστατικά πώλησης, με σχετική πράξη καταλογισμού που θα εκδοθεί από το αρμόδιο Τελωνείο, που βρίσκεται η έδρα του δικαιούχου, αναζητείται για τις ποσότητες αυτές, η επιστροφή των χρηματικών ποσών που έχουν πιστωθεί στους λογαριασμούς των δικαιούχων.
Α.1115/2022 Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 (Α’ 265) που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία για το έτος 2022, δικαιούχα επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης πρόσωπα, κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή, αρμόδια για την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης αρχή καθώς και τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης αυτού
Αθήνα, 22 Αυγούστου 2022 Αριθ. Πρωτ.: Α.1115/22.8.2022
Αριθ. ΦΕΚ: Β’ 4485/24.08.2022
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
1. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ
2. ΑΑΔΕ Α. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΛΩΝΕΙΩΝ ΚΑΙ Ε.Φ.Κ. I. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΦΟΡΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΚΑΙ Φ.Π.Α ΤΜΗΜΑ Α II. ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΤΜΗΜΑ Δ’
Γ. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΙΣΠΡΑΞΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΡΟΦΩΝ ΤΜΗΜΑΤΑ Α’, B’ ΚΑΙ Δ’
3. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Α. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΩΝ ΔΟΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΙ ΜΗΤΡΩΟΥ ΑΓΡΟΤΩΝ ΚΑΙ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΕΩΝ B. ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ DATA CENTER, ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΒΑΣΕΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ
Θέμα: « Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ ‘ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 (Α’265) που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία για το έτος 2022, δικαιούχα επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης πρόσωπα, κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή, αρμόδια για την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης αρχή καθώς και τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης αυτού»
Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ Ο ΔΙΟΙΚΗΤΗΣ ΤΗΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗΣ ΑΡΧΗΣ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ
Έχοντας υπόψη:
1. Τις διατάξεις: α) Της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 και της παρ. 4Β του άρθρου 78 του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα (ν. 2960/2001, Α’ 265), β) του άρθρου 183 του ν. 4964/2022 (Α’ 150), γ) του άρθρου 90 του Κώδικα της νομοθεσίας για την Κυβέρνηση και τα κυβερνητικά όργανα (Π.Δ.63/2005, Α’ 98), σε συνδυασμό με την παρ. 22 του άρθρου 119 του ν. 4622/2019 (Α’ 133), δ) του Κεφαλαίου Α’«Σύσταση Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων» του Μέρους Πρώτου του ν. 4389/2016 «Επείγουσες διατάξεις για την εφαρμογή της συμφωνίας δημοσιονομικών στόχων και διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και άλλες διατάξεις» (Α’ 94) και ειδικότερα της περ. δ) της παρ. 2 του άρθρου 2, του άρθρου 7, της παρ. 1 του άρθρου 14 και του άρθρου 41 αυτού, ε) της παρ. 3 του άρθρου 13 του ν. 1947/1991 (Α’ 70), στ) του άρθρου 14 του ν. 2892/2001 (Α’ 46), ζ) του άρθρου 12, της παρ. 1 του άρθρου 42, του άρθρου 44 και της παρ. 2 του άρθρου 48 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 4174/2013, Α’170), η) των άρθρων 3 και 83 του Κώδικα Εισπράξεως Δημοσίων Εσόδων (ν.δ. 356/1974, Α’ 90), θ) της υποπαρ. IA.2 της παρ. ΙΑ του άρθρου πρώτου του Κεφαλαίου Α’ του ν. 4254/2014 (Α’ 85), ι) του ν. 4270/2014 (Α’ 143), ια) του άρθρου 18 του ν. 3522/2006 (Α’ 276), ιβ) του Π.Δ.81/2019 «Σύσταση, συγχώνευση, μετονομασία και κατάργηση Υπουργείων και καθορισμός των αρμοδιοτήτων τους Μεταφορά υπηρεσιών και αρμοδιοτήτων μεταξύ Υπουργείων» (Α’ 119), ιγ) του Π.Δ.83/2019 «Διορισμός Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης, Υπουργών, Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών» (Α’ 121 και Α’126 για διόρθωση σφάλματος), ιδ) του Π.Δ.142/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Οικονομικών» (Α’ 181), ιε) του Π.Δ.97/2017 «Οργανισμός Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων» (Α’ 138), ιστ) του Π.Δ.8/2022 «Διορισμός Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων» (Α’ 19), ιζ) της υπό στοιχεία ΠΟΛ.1274/27.12.2013 απόφασης του Γενικού Γραμματέα Δημοσίων Εσόδων «Αποδεικτικό Ενημερότητας άρθρου 12 ν. 4174/2013 (Α’ 170)» (Β’ 3398) και ειδικότερα της περ. ζ) της παρ. 1 του άρθρου 2 αυτής, ιη) της υπ’ αρ. 15435/913/16.4.2020 απόφασης του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων «Διαδικασία χορήγησης και περιεχόμενο του Αποδεικτικού Ασφαλιστικής Ενημερότητας και της Βεβαίωσης Οφειλής του e-ΕΦΚΑ» (Β’ 1559) και ειδικότερα του άρθρου 2 αυτής, ιθ) του ν. 4308/2014 «Eλληνικά Λογιστικά Πρότυπα, συναφείς ρυθμίσεις και άλλες διατάξεις» (Α’ 251).
2. Την υπό στοιχεία Υ2/09.07.2019 απόφαση του Πρωθυπουργού «Σύσταση θέσεων Αναπληρωτή Υπουργού και Υφυπουργών» (Β’ 2901).
3. Την υπ’ αρ. 339/18.07.2019 κοινή απόφαση του Πρωθυπουργού και του Υπουργού Οικονομικών «Ανάθεση αρμοδιοτήτων στον Υφυπουργό Οικονομικών, Απόστολο Βεσυρόπουλο» (Β’ 3051).
4. Την υπό στοιχεία Δ.ΟΡΓ.Α 1125859 ΕΞ 2020/23.10.2020 απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) «Οργανισμός της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων» (Β’ 4738).
5. Την υπ’ αρ. 1/20.01.2016 Πράξη του Υπουργικού Συμβουλίου «Επιλογή και διορισμός Γενικού Γραμματέα της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων του Υπουργείου Οικονομικών» (Υ.Ο.Δ.Δ. 18), σε συνδυασμό με το εδάφιο πρώτο της παρ. 10 του άρθρου 41 του ν. 4389/2016, την υπ’ αρ. 39/3/30.11.2017 απόφαση του Συμβουλίου Διοίκησης της Α.Α.Δ.Ε. «Ανανέωση θητείας του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων» (Υ.Ο.Δ.Δ. 689) και την υπό στοιχεία 5294 ΕΞ 17.1.2020 απόφαση του Υπουργού Οικονομικών «Ανανέωση της θητείας του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων» (Υ.Ο.Δ.Δ. 27).
6. Την υπό στοιχεία ΔΕΦΚΦ Α 1141582 ΕΞ 2016/29.9.2016 κοινή απόφαση Υπουργών Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων «Καθορισμός των όρων, των προϋποθέσεων, των δικαιούχων προς επιστροφή προσώπων, των ποσοτήτων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή, της διαδικασίας επιστροφής του Ε.Φ.Κ. και του τρόπου ελέγχου της νόμιμης χρησιμοποίησης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων, της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 (Α’ 265) “Εθνικός Τελωνειακός Κώδικας”, το οποίο χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία» (Β’ 3155).
7. Την ανάγκη καθορισμού των όρων, των προϋποθέσεων και της διαδικασίας επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 που χρησιμοποιείται, αποκλειστικά, στη γεωργία, των δικαιούχων επιστροφής ειδικού φόρου κατανάλωσης προσώπων, των κριτηρίων για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων, για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή, της αρμόδιας για την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης αρχής, καθώς και του τρόπου ελέγχου της νόμιμης χρήσης αυτού κατ’ εφαρμογή της παρ. 4Β του άρθρου 78 του Εθνικού Τελωνειακού Κώδικα.
8. Το γεγονός ότι με τις διατάξεις της παρούσας απόφασης δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού,
αποφασίζουμε:
Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής Με την παρούσα καθορίζονται: α) Οι όροι, οι προϋποθέσεις και η διαδικασία επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης (Ε.Φ.Κ.) του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73 του ν. 2960/2001 (Α’ 265) που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία για το έτος 2022, β) τα δικαιούχα πρόσωπα για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ., γ) τα κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή του φόρου, δ) η αρμόδια για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. αρχή και ε) ο τρόπος ελέγχου της νόμιμης χρήσης του πετρελαίου κινητήρων.
Άρθρο 2 Δικαιούχα πρόσωπα για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. 1. Δικαιούχοι επιστροφής του ειδικού φόρου κατανάλωσης πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων, που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, είναι τα φυσικά πρόσωπα τα οποία έχουν υποβάλλει Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης (ΕΑΕ) για τα έτη 2021 και 2022, έχουν εγγραφεί στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων (ΜΑΑΕ) από την 1η Ιανουαρίου 2022 έως και την 15η Ιουλίου 2022 και τους έχει αποδοθεί η ιδιότητα του «επαγγελματία αγρότη» ή του «επαγγελματία αγρότη ως νεοεισερχόμενου στον αγροτικό τομέα».
2. Για τους σκοπούς της παρούσας, στον όρο γεωργία περιλαμβάνονται οι κατηγορίες αγροτικών δραστηριοτήτων των Παραρτημάτων Ι και II.
Άρθρο 3 Κριτήρια για τον προσδιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες υπολογίζεται η επιστροφή του Ε.Φ.Κ. – Υπολογισμός ποσού επιστροφής 1. Οι ποσότητες του πετρελαίου κινητήρων, για τις οποίες επιστρέφεται ο Ε.Φ.Κ. για το έτος 2022, ανά δικαιούχο πρόσωπο, υπολογίζονται, με βάση την ποσότητα του πετρελαίου κινητήρων που προσδιορίζεται ότι απαιτείται για την εκτέλεση κάθε είδους εργασιών σχετικά με καλλιέργεια ή ομάδα καλλιεργειών του Παραρτήματος Ι καθώς και σε κάθε κατηγορία ή είδος ζωϊκού κεφαλαίου του Παραρτήματος IΙ και αντιστοιχούν στο 50% των μέγιστων ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων που προσδιορίζονται από τους δείκτες μηχανικής απασχόλησης (απαιτούμενης ενέργειας) των Παραρτημάτων Ι και ΙΙ.
2. Για τον υπολογισμό του ποσού της επιστροφής Ε.Φ.Κ. εφαρμόζεται σε συνάρτηση με το σύνολο των ποσοτήτων της παρ. 1 ο συντελεστής Ε.Φ.Κ. της περ. στ’ της παρ. 1 του άρθρου 73, ήτοι 0,41 ευρώ ανά λίτρο.
Άρθρο 4 Αρμόδια υπηρεσία επιστροφής του Ε.Φ.Κ. Διαδικασία επιστροφής του Ε.Φ.Κ.
1. Αρμόδια υπηρεσία για την επιστροφή του Ε.Φ.Κ. του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων που χρησιμοποιείται αποκλειστικά στη γεωργία, είναι η Γενική Διεύθυνση Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης (Γ.Δ.ΗΛΕ.Δ.) της ΑΑΔΕ.
2. Το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων διαβιβάζει στην Γ.Δ.ΗΛΕ.Δ., τους ΑΦΜ των δικαιούχων προσώπων του άρθρου 2 και ανά ΑΦΜ, τις ετήσιες δικαιούμενες ποσότητες καυσίμων για τις οποίες δύναται να λάβει επιστροφή βάσει της παρ. 1 του άρθρου 3, για το σύνολο των δραστηριοτήτων του, το κάθε δικαιούχο πρόσωπο.
3. Η Δ.Α.Τ.Ε. της Γ.Δ.ΗΛΕ.Δ. επεξεργάζεται ψηφιακά τα στοιχεία των δικαιούχων προσώπων και υπολογίζει το ποσό επιστροφής του Ε.Φ.Κ., με βάση την ποσότητα καυσίμου σε λίτρα, όπως αυτές έχουν προσδιορισθεί βάσει της παρ. 2.
4. Το δικαιούχο επιστροφής πρόσωπο γνωστοποιεί τον τραπεζικό λογαριασμό του πληρωμών στη Φορολογική Διοίκηση, με την υποβολή δήλωσης του δικαιούχου στην επιλογή Μητρώο και Επικοινωνία/Δήλωση λογαριασμού ΙΒΑΝ.
H Δ.Α.Φ.Ε. προβαίνει στη διασταύρωση και ταυτοποίηση των δηλωθέντων στοιχείων λογαριασμού πληρωμών (σε μορφή ΙΒΑΝ) του δικαιούχου, όπως έχει δηλωθεί στην εφαρμογή «Δήλωση Λογαριασμού IBAN» της ψηφιακής πύλης myAADE της ΑΑΔΕ με αυτά που τηρούνται στον πάροχο υπηρεσιών πληρωμών. Μετά την επιτυχή ταυτοποίηση η Δ.Α.Φ.Ε. εκδίδει και αποστέλλει στη Δ.Ο.Υ. φορολογίας του δικαιούχου επιστροφής ψηφιακά εκκαθαρισμένα Α.Φ.ΕΚ. Για την εξόφληση των εν λόγω Α.Φ.ΕΚ., εφόσον η κατάσταση του φορολογούμενου επιτρέπει την έκδοση εντολής μεταφοράς, ήτοι ο φορολογούμενος δεν είναι αποβιώσας, ανενεργός, απενεργοποιημένος κ.λπ., η Δ.Α.Φ.Ε. εκδίδει κεντρικά οριστικοποιημένες εντολές μεταφοράς, σε πίστωση των λογαριασμών των δικαιούχων με αντίστοιχη χρέωση του λογαριασμού της Δ.Ο.Υ. του δικαιούχου επιστροφής, που τηρείται στη Τράπεζα της Ελλάδος. Για κάθε εντολή μεταφοράς δημιουργείται αυτόματα γραμμάτιο μετρητοίς και διενεργείται κεντρικά η ενημέρωση του βιβλίου εντολών μεταφοράς της αρμόδιας Δ.Ο.Υ.
6. Σε περίπτωση που δεν καταστεί εφικτή η ταυτοποίηση των δηλωθέντων στοιχείων λογαριασμού πληρωμών του δικαιούχου ή η κατάσταση του φορολογούμενου δεν είναι η δέουσα κατά τα ανωτέρω, η Δ.Α.Φ.Ε. αποστέλλει στη Δ.Ο.Υ. φορολογίας του δικαιούχου επιστροφής, ψηφιακά εκκαθαρισμένα Α.Φ.ΕΚ. για τη διενέργεια σχετικού έλεγχου και την πίστωση των προς επιστροφή ποσών, στους λογαριασμούς πληρωμών των δικαιούχων.
Άρθρο 5 Έλεγχος της νόμιμης χρησιμοποίησης του πετρελαίου εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων αποκλειστικά στη γεωργία, για το οποίο χορηγείται επιστροφή Ε.Φ.Κ.
1. Το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης (DIESEL) κινητήρων το οποίο προμηθεύονται τα δικαιούχα πρόσωπα του άρθρου 2, από την 1η Ιανουαρίου έως και την 31η Δεκεμβρίου του έτους 2022, για αποκλειστική χρήση στη γεωργία και για το οποίο χορηγείται επιστροφή του Ε.Φ.Κ., σύμφωνα με την παρούσα, υπόκειται σε έλεγχο νόμιμης χρήσης από τις αρμόδιες τελωνειακές και λοιπές ελεγκτικές υπηρεσίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
2. Οι τελωνειακές υπηρεσίες της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων δύναται να πραγματοποιούν ελέγχους των ποσοτήτων πετρελαίου κινητήρων τις οποίες προμηθεύτηκαν τα δικαιούχα πρόσωπα και των παραστατικών αγορών πετρελαίου κινητήρων που τηρούν στο αρχείο τους τα δικαιούχα επιστροφής πρόσωπα.
3. Σε περίπτωση που από τον έλεγχο διαπιστωθεί η επιστροφή ποσού Ε.Φ.Κ. για ποσότητες πετρελαίου κινητήρων για τις οποίες δεν έχουν εκδοθεί τα σχετικά παραστατικά πώλησης, με σχετική πράξη καταλογισμού που θα εκδοθεί από το αρμόδιο Τελωνείο, που βρίσκεται η έδρα του δικαιούχου, αναζητείται για τις ποσότητες αυτές, η επιστροφή των χρηματικών ποσών που έχουν πιστωθεί στους λογαριασμούς των δικαιούχων.
Άρθρο 6 Ισχύς Η παρούσα απόφαση ισχύει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ Α. ΒΕΣΥΡΟΠΟΥΛΟΣ
Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Γ. ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ
Ερώτηση με θέμα: «Αίτημα συμπερίληψης του κλάδου πρατηρίων καυσίμων και ενέργειας σε ευρωπαϊκά προγράμματα» κατατέθηκε από την ανεξάρτητη Βουλευτή Α΄ Αθηνών, Αγγελική Ναταλία Αδαμοπούλου, στις 22.8.2022 στη Βουλή (αριθμό πρωτοκόλλου 6902/22.08.2022) προς τους υπουργούς Οικονομικών, Χρ. Σταϊκούρα και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Κυρ. Πιερρακάκη.
Βάσει του υπομνήματος, η κα Αδαμοπούλου ρωτά τους δύο υπουργούς:
Ποιες είναι οι ενέργειες στις οποίες προτίθεστε να προβείτε ώστε να συμπεριληφθεί ο κλάδος των πρατηρίων καυσίμων σε προγράμματα χρηματοδότησης που αφορούν στον εκσυγχρονισμό της λειτουργίας των επιχειρήσεων τους;
Στιγμιότυπο από βενζινάδικο στο κέντρο της Αθήνας, Παρασκευή 11 Μαρτίου 2022 (ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ/EUROKINISSI)
Αναλυτικά το κείμενο της ερώτησης:
Οι επιχειρήσεις του κλάδου πρατηρίων καυσίμων και ενέργειας έχουν ήδη διατυπώσει ευκρινώς την ανάγκη για αξιοποίηση της τεχνολογίας, εκσυγχρονισμό της λειτουργίας τους και απόκτηση νέων γνώσεων, προκειμένου να προβούν σε ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών με χρήση νέων ψηφιακών εργαλείων κατά τον κύκλο εργασιών τους. Προσφάτως, έλαβα το υπόμνημα της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων [ΟΠΕΚ] με θέμα την ένταξη του κλάδου σε υφιστάμενα αναπτυξιακά και χρηματοδοτούμενα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ειδικότερα, η κατάσταση που επικρατεί στην αγορά καυσίμων έχει επιφέρει αδυναμία για νέες επενδύσεις καθώς οι οικογενειάρχες πρατηριούχοι έχουν πλέον να αντιμετωπίσουν I. Τη ραγδαία αύξηση της παραβατικότητας. II. Την τρομερή αύξηση του κεφαλαίου κίνησης που χρειάζονται οι επιχειρήσεις για να λειτουργήσουν με αποτέλεσμα την εξάντληση της ρευστότητας τους. III. Την ανάγκη εκσυγχρονισμού σε ηλεκτρονικό και ψηφιακό επίπεδο όπως επίσης και σε μηχανολογικό εξοπλισμό. IV. Τον αθέμιτο ανταγωνισμό “με δικαιολογία τον περιορισμό στο περιθώριο κέρδους” από τα θυγατρικά πρατήρια των διυλιστηρίων που ένα μέρος των ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΩΝ κερδών τους τα διοχετεύουν στις χαμηλές λιανικές τιμές και έχουν φτάσει στο σημείο να πωλούν καύσιμα σε λιανικές τιμές χαμηλότερες από αυτές που πουλάνε στα πρατήρια μας. V. Τον μοναδιαίο περιορισμό του περιθωρίου κέρδους ο οποίος με τον τρόπο που έγινε τους οδηγεί ουσιαστικά σε εξόντωση και δείχνει ότι ο σκοπός του Υπουργείου ήταν απλά “επικοινωνιακός”. VI. Τη μείωση των καταναλώσεων και την αλλαγή προσανατολισμού των καταναλωτών στο είδος καυσίμου.
Στην συνέχεια παρατίθεται αναλυτικά το υπόμνημα ώστε να λάβετε γνώση του επείγοντος χαρακτήρα του ζητήματος και να προβείτε στις απαραίτητες ενέργειες.
«Οι πόροι χρηματοδότησης, επιδότησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μετά την πανδημική και ενεργειακή κρίση συγκροτούν ένα ισχυρό αναπτυξιακό αποτύπωμα και μια ευκαιρία επιχειρηματικής εξέλιξης, ισόρροπα διαχεόμενη σε όλους του τομείς και τους πολίτες.
Ο πολυσχιδής τομέας των πρατηρίων καυσίμων και ενέργειας, αδικαιολόγητα εξαιρείται από τα ευρωπαϊκά κονδύλια, πάρα το γεγονός ότι και συνεισφέρει σημαντικά στην οικονομία και χρειάζεται εργαλεία ψηφιακής εξέλιξης, μετάβασης σε εναλλακτικές μορφές ενέργειας, διεύρυνσης δραστηριοτήτων, προκειμένου να εξελίξει, να βελτιώσει, να εναρμονίσει τις σύγχρονες μεταβαλλόμενες συνθήκες στο επιχειρηματικό περιβάλλον και να ενσωματώσει νέες καινοτόμες δράσεις.
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων (ΠΟΠΕΚ) ζητάει να ενταχθεί ο κλάδος στα ευρωπαϊκά προγράμματα α) ΕΣΠΑ Νέα Προγραμματική Περίοδο 2021-2027 με τίτλο Ανθρώπινο Δυναμικό & Κοινωνική Συνοχή 2021 – 2027, β) στη δράση Pan-European Guarantee Fund της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, γ) στο Πρόγραμμα Ψηφιακού Μετασχηματισμού Μικρομεσαίων – Επιχειρήσεων ΚτΠ, όπως και σε κάθε άλλη δράση.
I. ΕΣΠΑ – ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2021 – 2027
Αναφορικά με την ένταξη του κλάδου σε επιδοτούμενα ευρωπαϊκά προγράμματα και σε συνέχεια της προηγούμενης ένταξης του κλάδου στη Δράση «Εργαλειοθήκη Επιχειρηματικότητας: Εμπόριο, Εστίαση, Εκπαίδευση» του Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ)», ΕΣΠΑ 2014 – 2020 (Α/Α3429, Κωδ. 022ΚΕ), ζητάμε την συνδρομή σας στην αντίστοιχα ένταξη του κλάδου και στην Νέα Προγραμματική Περίοδο 2021-2027 με τίτλο Ανθρώπινο Δυναμικό & Κοινωνική Συνοχή 2021 – 2027. Προς την κατεύθυνση αυτή, επισυνάπτουμε σχετικά ως βάση την επιχειρηματολογία και την τροποποίηση – απόφαση ένταξης πρατηρίων στην δράση ΕΣΠΑ 2014- 2020:
Επιστολή επιχειρηματολογίας ένταξης όλων των πρατηρίων στο πρόγραμμα ΕΣΠΑ 2014-2020 της Ένωσης Βενζινοπωλών Ν. Θεσσαλονίκης – μέλους της ΠΟΠΕΚ προς την κα Τράκη η Σοφία (Ομάδα έργου – ΕΠΑνΕΚ – ΕΣΠΑ 2014-2020).
Υπόμνημα της ΠΟΠΕΚ με Επιχειρηματολογία μη αποκλεισμού ένταξης των πρατήριων προς τον Υφυπουργό Οικονομίας & Ανάπτυξης με κοινοποίηση στον ΓΓ Δημοσίων Επενδύσεων & Εταιρικού Συμφώνου για το Πλαίσιο Ανάπτυξης (ΕΣΠΑ).
Αναφορά ενώπιον του Υφυπουργού Οικονομίας και Ανάπτυξης Β) της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Επιχειρησιακού Προγράμματος Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα & Καινοτομία. Αίτημα δικαιώματος υποβολής επενδυτικών σχεδίων στη Δράση από τα πρατήρια παροχής καυσίμων και ενέργειας 4. Τροποποίηση – απόφαση ένταξης πρατηρίων στην δράση ΕΣΠΑ άρθρο 44 Έγκριση συμπλήρωσης Αρχείου Συχνών Ερωτήσεων – Απαντήσεων για τη Δράση «Εργαλειοθήκη Επιχειρηματικότητας : Εμπόριο, Εστίαση, Εκπαίδευση» του Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ)», ΕΣΠΑ 2014 – 2020 (Α/Α3429, Κωδ. 022ΚΕ).
II. ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ PAN-EUROPEAN GUARANTEE FUND της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων
Βασικός λόγος της απόρριψης των αιτήσεων των πρατηριούχων στο πρόγραμμα PanEuropean Guarantee Fund της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων από τις συμμετέχουσες τράπεζες, ήταν η λανθασμένη ένταξη των επιχειρήσεων μας σε έναν από τους Τομείς Αποκλεισμού που ορίζει η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και πιο συγκεκριμένα στον τομέα «Παραγωγής Ενέργειας βάσει ορυκτών καυσίμων και συναφείς δραστηριότητες» και ειδικότερα στο σκέλος (b) «Έρευνας για εντοπισμό και παραγωγή, διύλιση, μεταφορά, διανομή και αποθήκευση πετρελαίου». Από την παραπάνω διατύπωση και πιο συγκεκριμένα από τους όρους «παραγωγής ενέργειας», «διύλισης» και «έρευνας για εντοπισμό», είναι ήδη προφανές ότι τα παραπάνω αφορούν πετρελαϊκές εταιρίες που εξορύσσουν, διυλίζουν και εμπορεύονται ΑΡΓΟ πετρέλαιο.
Είναι προφανές ότι οι επιχειρήσεις μας δεν ΠΑΡΑΓΟΥΝ ενέργεια και επομένως δεν σχετίζονται καθόλου με το τον παραπάνω τομέα αποκλεισμού. Αποτελούμε καθαρά εμπορικές επιχειρήσεις ( ΚΑΔ 4730 «Λιανικό εμπόριο καυσίμων κίνησης σε εξειδικευμένα καταστήματα» ). Ακόμα, αν εξετάσουμε τα παραπάνω κριτήρια επιλεξιμότητας στην Αγγλική γλώσσα (που είναι η πρωτότυπη) σε έγγραφα που αναρτήθηκαν στις ιστοσελίδες μιας από τις συμμετέχουσες τράπεζες όσο και της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (https://www.eif.org/what_we_do/egf/egf-annexxiii-paris-alignment.pdf) θα παρατηρήσουμε ότι χρησιμοποιούν τη φράση «Oil exploration & production, refining, transport, distribution and storage» αντίστοιχα. Η λέξη «Oil» μεταφράζεται μεν απλοϊκά ως πετρέλαιο, αλλά νοείται το αργό πετρέλαιο, καθώς η διεθνής ορολογία του διυλισμένου Πετρελαίου Κίνησης που εμπορευόμαστε στα πρατήρια μας είναι το «DIESEL». Απουσιάζει δε οποιαδήποτε αναφορά στα διυλισμένα προϊόντα η παράγωγα (derivatives) του αργού πετρελαίου όπως η Αμόλυβδη Βενζίνη, το Diesel Κίνησης και Θέρμανσης, το Υγραέριο Κίνησης που αποτελούν τα βασικά εμπορικά μας είδη μαζί με το Φυσικό Αέριο Κίνησης, το Φωτιστικό Πετρέλαιο τους σταθμούς φόρτισης ηλεκτροκίνητων οχημάτων και πιστεύουμε ότι αν ο φορέας ήθελε να αποκλείσει τα πρατήρια καυσίμων τότε ευθέως θα έκανε αναφορά σε αυτά και την λιανική εμπορία.
Είναι προφανές λοιπόν, ότι μια εσφαλμένη ερμηνεία-μετάφραση του όρου «oil» καθώς και η βεβιασμένη ταύτιση των επιχειρήσεων μας στην παραγωγή ενέργειας αντί της εμπορίας στερεί από πολλούς συναδέλφους μας, αδίκως, την πρόσβαση σε Ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά προγράμματα την στιγμή που είναι πιο χρήσιμα και αναγκαία από ποτέ.
III. ΕΝΤΑΞΗ ΣΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΨΗΦΙΑΚΟΥ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΥ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚτΠ
Με την απόφαση υπ αριθμ. 3345 / ΦΕΚ B2798.06.06.2022 ορίζονται οι όροι και οι ρυθμίσεις σχετικά με τη Δράση «Ψηφιακός Μετασχηματισμός Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων». Με το άρθρο Β.3 Δυνητικοί Δικαιούχοι του Προγράμματος II – Κριτήρια επιλεξιμότητας και το άρθρο Γ.3 Δυνητικοί Δικαιούχοι του Προγράμματος III, ο κλάδος μας εξαιρείται από τα προγράμματα χρηματοδότησης – ενίσχυσης μικρομεσαίων επιχειρήσεων για την αγορά/αξιοποίηση ψηφιακών προϊόντων και υπηρεσιών και τη γενικότερη υποστήριξή τους για τον ψηφιακό μετασχηματισμό.
Κυρίες και Κύριοι Βουλευτές,
Το γεγονός ότι ο κύριος Κωδικός Αριθμός Δραστηριότητας (ΚΑΔ) των πρατηρίων είναι τα καύσιμα και ο τζίρος από αυτά είναι αυτονόητα πολύ υψηλός, ανεξαρτήτως αν παράγεται σημαντικό κέρδος, αποτελεί την αιτία αποκλεισμού μας από επιδοτήσεις για όλες τις άλλες δράσεις των επιχειρήσεών μας ακόμη και αυτών των τουριστικών.
Οι επιχειρήσεις μας δεν περιορίζονται στο εμπόριο καυσίμων, έχουν ενσωματώσει και άλλες δραστηριότητες σχετικές η μη με το αυτοκίνητο οι οποίες υπό διαφορετικές συνθήκες θα ήταν καθόλα επιλέξιμες από τα προαναφερθέντα προγράμματα.
Πολλά πρατήρια διαθέτουν πλυντήρια οχημάτων, μικρές αγορές-mini market, καταστήματα εστίασης αλλά και τουριστικές δραστηριότητες όπως η ενοικίαση δωμάτιων, αυτοκίνητων η ακόμα και αυτοκινουμένων οχημάτων καθώς και η εξυπηρέτηση των παραπάνω. Μπροστά στον τεράστιο τζίρο των καυσίμων που προκύπτει εξαιτίας της υψηλής φορολογίας όλα τα παραπάνω καθίστανται μη επιλέξιμα παρότι η κερδοφορία τους μπορεί να είναι μεγαλύτερη. Ο εξαναγκασμός να διαχωριστούν οι δράσεις των πρατηρίων, δηλαδή να γίνουν διαφορετικές επιχειρήσεις που να μην έχουν μέσα τα καύσιμα, προφανώς και έρχεται σε αντίθεση με την θέληση της Πολιτείας που πριμοδοτεί την συγχώνευση των επιχειρήσεων. Τονίζουμε επίσης, ότι από τα ευεργετικά προγράμματα δεν αποκλείονται άλλες επιχειρήσεις που εμπορεύονται προϊόντα παραγώγων πετρελαίου.
Η κατάσταση που επικρατεί στην αγορά καυσίμων έχει επιφέρει αδυναμία για νέες επενδύσεις καθώς οι οικογενειάρχες πρατηριούχοι έχουν πλέον να αντιμετωπίσουν: I. Τη ραγδαία αύξηση της παραβατικότητας. II. Την τρομερή αύξηση του κεφαλαίου κίνησης που χρειάζονται οι επιχειρήσεις για να λειτουργήσουν με αποτέλεσμα την εξάντληση της ρευστότητας τους. III. Την ανάγκη εκσυγχρονισμού σε ηλεκτρονικό και ψηφιακό επίπεδο όπως επίσης και σε μηχανολογικό εξοπλισμό. IV. Τον αθέμιτο ανταγωνισμό “με δικαιολογία τον περιορισμό στο περιθώριο κέρδους” από τα θυγατρικά πρατήρια των διυλιστηρίων που ένα μέρος των ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΩΝ κερδών τους τα διοχετεύουν στις χαμηλές λιανικές τιμές και έχουν φτάσει στο σημείο να πωλούν καύσιμα σε λιανικές τιμές χαμηλότερες από αυτές που πουλάνε στα πρατήρια μας. V. Τον μοναδιαίο περιορισμό του περιθωρίου κέρδους ο οποίος με τον τρόπο που έγινε τους οδηγεί ουσιαστικά σε εξόντωση και δείχνει ότι ο σκοπός του Υπουργείου ήταν απλά “επικοινωνιακός”. VI. Τη μείωση των καταναλώσεων και την αλλαγή προσανατολισμού των καταναλωτών στο είδος καυσίμου.
Τα επιδοτούμενα προγράμματα αποτελούν για τον κλάδο, όπως και για κάθε επιχείρηση, ένα απαραίτητο εργαλείο και εχέγγυο στην ανάγκη ανάπτυξης, καινοτομίας, εξέλιξης, μετασχηματισμού των επιχειρήσεων μας, πολλώ δε μάλλον σε συνθήκες οικονομικού μαρασμού, λόγω της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης. Ο κλάδος μας απέχει αναίτια και κατ΄ εξακολούθηση από ευρωπαϊκά προγράμματα επιδότησης, όπως εν προκειμένω στα προαναφερόμενα αποτελούν μείζον ζήτημα και προϋπόθεση βιωσιμότητας και εξέλιξης των οικογενειαρχών πρατηριούχων προς τους νέους όρους και συνθήκες της αγοράς.
Ο κλάδος είναι ένας κλάδος πολυσχιδής, εξελίξιμος με δραστηριότητα σε όλες τις μορφές ενέργειας και όχι μόνο στα ορυκτά καύσιμα. Οι επιχειρήσεις μας, όπως και κάθε επιχείρηση, έχουν την ανάγκη αξιοποιήσουν την τεχνολογία, να εκσυγχρονίσουντην λειτουργία τους, να αποκτήσουν νέες γνώσεις, να προβούν σε ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών με νέα ψηφιακά εργαλεία και υπηρεσίες στις επιχειρήσεις τους.
Ζητάμε την άμεση, καθοριστική παρέμβασή σας και τις απαιτούμενες ενέργειες σας προς την κατεύθυνση ένταξης και επιλεξιμότητας του κλάδου μας στα τρέχοντα αναπτυξιακά προγράμματα, (ΕΣΠΑ, Pan European Guarantee Fund, «Ψηφιακός Μετασχηματισμός Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων» όπως και σε κάθε άλλη δράση εφεξής.»
διαβάσαμε στο insider.gr / από τον Ανδρέα Βελισσάριο
Ένα ιδιαίτερα ισχυρό σετ αποτελεσμάτων για το δεύτερο τρίμηνο αναμένεται να ανακοινώσουν τα δύο εγχώρια διυλιστήρια (ΕΛΠΕ – Motor Oil), καθώς τα περιθώρια διύλισης εκτοξεύθηκαν, αντισταθμίζοντας έτσι και το πολύ υψηλότερο (τόσο σε ετήσια όσο και σε τριμηνιαία βάση) ενεργειακό κόστος. Αν και τα περιθώρια διύλισης έχουν εισέλθει σε πτωτική τροχιά από τα τέλη Ιουνίου, εξακολουθούν να είναι διπλάσια των επιπέδων του α’ τριμήνου του 2022 και τριπλάσια των προ-πανδημίας επιπέδων.
Το περιβάλλον παραμένει ευνοϊκό για τους δύο ομίλους και μέσω της περαιτέρω αύξησης των ταμειακών τους ροών αναμένεται να υποστηρίξουν υψηλότερες διανομές προς τους μετόχους τους, επιταχύνοντας και ισχυροποιώντας παράλληλα το επενδυτικό τους πλάνο στο κλάδο των ΑΠΕ.
Σε αυτή τη βάση, για το δεύτερο τρίμηνο 2022, τα ΕΛΠΕ [ELPE] αναμένεται να ανακοινώσουν συγκρίσιμα EBITDA που θα ξεπεράσουν τα 400 εκατ. ευρώ, από 79 εκατ. ευρώ που ήταν στο δεύτερο τρίμηνο του περσινού έτους, ενώ τα συγκρίσιμα καθαρά κέρδη θα απογειωθούν πέριξ των 270 εκατ. ευρώ, από 10 εκατ. ευρώ στην αντίστοιχη χρονική βάση πέρυσι.
Ως προς τα συγκρίσιμα EBITDA του κλάδου διύλισης και εφοδιασμού από τα 12 εκατ. ευρώ θα εκτοξευθούν κοντά στα 400 εκατ. ευρώ, τη στιγμή που περαιτέρω ενίσχυση αναμένεται να καταγράψει η εγχώρια (κυρίως) αλλά και η διεθνής εμπορία. Από την άλλη, ως προς τον κλάδο των πετροχημικών εκτιμάται πως θα υπάρξει υποχώρηση των συγκρίσιμων EBITDA κοντά στα 21 εκατ. ευρώ από 45 εκατ. ευρώ που ήταν στο δεύτερο τρίμηνο του 2021.
Αξίζει να σημειωθεί, πως τα διυλιστήρια των ΕΛΠΕ στην Ελευσίνα και τον Ασπρόπυργο δε λειτούργησαν στη πλήρη δυναμική τους βάση κατά το δεύτερο τρίμηνο εξαιτίας της προγραμματισμένης συντήρησής τους, κάτι που υποδεικνύει και το σημαντικό μέγεθος της ανάκαμψης και των αναπτυξιακών προοπτικών του ομίλου. Επιπλέον, το πιο διαφοροποιημένο επιχειρηματικό τους μοντέλο, τους δίνει μια σχετικά χαμηλότερη έκθεση στο σκέλος της διύλισης.
Η Goldman Sachs θεωρεί πως τα ΕΛΠΕ μπορούν να προσφέρουν μια μέση απόδοση ελεύθερων ταμειακών ροών περίπου 14% για το 2022 – 2023, καθώς και μια ισχυρή δυναμική κερδοφορίας, η οποία θα μεταφραστεί σε αύξηση των μερισματικών διανομών (περίπου 7,4% και 8,1% μερισματική απόδοση το 2022 και το 2023, εξαιρουμένων των έκτακτων μερισμάτων από την πώληση της ΔΕΠΑ Υποδομών, τα οποία θα μπορούσαν να συνεισφέρουν μια επιπλέον μερισματική απόδοση της τάξεως του 6% – 7% το 2022, με βάση τις προσδοκίες της εταιρείας για την τιμή πώλησης και το 50% των αναμενόμενων εσόδων από την πώληση, σύμφωνα με τις pro-forma εκτιμήσεις του οίκου). Η Goldman Sachs αναμένει πως τα προσαρμοσμένα EBITDA του ομίλου θα διπλασιαστούν από το 2021 έως το 2022, αντανακλώντας έτσι μια ισχυρή ανάκαμψη των περιθωρίων.
Και η Motor Oil [MOH] οδεύει προς επίπεδα ρεκόρ σε ότι αφορά τα μεγέθη του δευτέρου τριμήνου, με τα προσαρμοσμένα καθαρά κέρδη να αναμένεται να προσεγγίσουν τα 290 εκατ. ευρώ (σε επίπεδο ομίλου – στα 32 εκατ. ευρώ στο δεύτερο τρίμηνο του 2021) και τα συγκρίσιμα EBITDA τα 470 εκατ. ευρώ από 93,24 εκατ. ευρώ που ήταν κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2021, σύμφωνα με χρηματιστηριακούς παράγοντες.
Επίσης σημαντικά ενισχυμένα αναμένονται τα συγκρίσιμα EBITDA του κλάδου διύλισης (άνω των 400 εκατ. ευρώ) και σε δεύτερο βαθμό στον κλάδο της εμπορίας και στον «βραχίονα» της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου.
Ως προς τη Motor Oil, η Goldman Sachs επισημαίνει πως διαθέτει ένα εύρος προϊόντων υψηλής ποιότητας (με ένα ποσοστό υψηλότερο του 70% των πωλήσεων προϊόντων πετρελαίου της να αφορούν μεσαία και ελαφριά αποστάγματα). Επίσης, διαθέτει μια υψηλή πολυπλοκότητα διύλισης (διαθέτει από τα πιο προηγμένα τεχνολογικά, σύνθετα και ευέλικτα ως προς την παραγωγική διαδικασία προϊόντων διυλιστήρια) και έτσι βρίσκεται σε μια καλή θέση για να επωφεληθεί από τη διεύρυνση των περιθωρίων μεταξύ των ελαφριών (βενζίνη, ντίζελ) – βαρέων (αργό) προϊόντων πετρελαίου που έχει αρχίσει να ξεδιπλώνεται, με ένα ποσοστό κοντά στο 70% της πρώτης ύλης της να αφορά βαρύ αργό πετρέλαιο, και με το νέο εργοστασιακό συγκρότημα αναμορφωτή νάφθας να προσφέρει περαιτέρω ώθηση στις αναπτυξιακές προοπτικές του ομίλου, προς τα τέλη του έτους.
Η Goldman Sachs μάλιστα τοποθετείται αρκετά υψηλότερα από το consensus σε ότι αφορά τα προσαρμοσμένα EBITDA και τα προσαρμοσμένα EPS για το 2022 – 2023 (+60% και +14% στα προσαρμοσμένα EBITDA). Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της, η Motor Oil θα πρέπει να είναι σε θέση να παράγει μια μέση απόδοση ελεύθερων ταμειακών ροών περίπου 24% το 2022 – 2023, παρά τις συνεχείς επενδύσεις σε έργα ΑΠΕ. Αυτό οδηγεί σε μια μερισματική απόδοση περίπου 7% – 8% το 2022 – 2024, έχοντας ανακοινώσει επιπλέον την έναρξη ενός προγράμματος επαναγοράς μετοχών, συμβάλλοντας επιπλέον κατά 1% – 2% περίπου για το 2022 – 2024, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της G.S.
Ως προς την πορεία των μετοχών των δύο εγχώριων ισχυρών ομίλων, έστω και σταδιακά αρχίζει να προεξοφλείται ένα τμήμα των θετικών καταλυτών, με τα ΕΛΠΕ να έχουν σημειώσει άνοδο 4,45% τον Αύγουστο και τη Motor Oil να έχει ενισχυθεί κατά 6,51%, έναντι 6,19% του δείκτη υψηλής κεφαλαιοποίησης, ενώ από τις αρχές του έτους, τα κέρδη διαμορφώνονται κατά 5,63%, 30,91% και 1,31% αντίστοιχα.
Σύμφωνα με τη Goldman Sachs, ο δείκτης EV/EBITDA (δείκτης αξίας επιχείρησης προς λειτουργικά κέρδη) για τη Motor Oil εκτιμάται στο 3x για φέτος από 7,2x το 2021, ενώ για τα ΕΛΠΕ στο 5,1x από 10,5x. Παράλληλα, η μετοχή της Motor Oil διαπραγματεύεται με δείκτη P/E (για φέτος) στις τρεις φορές τα καθαρά κέρδη, ενώ των ΕΛΠΕ με δείκτη P/E στις 5,1 φορές. Τα EPS αναμένεται να κινηθούν στα 6,37 ευρώ ανά μετοχή για τη Motor Oil (consensus στα 4,64 ευρώ για φέτος) και στα 1,28 ευρώ ανά μετοχή για τα ΕΛΠΕ, σύμφωνα με τη Goldman Sachs, έναντι 0,76 ευρώ που εκτιμά το consensus.
Τεχνικά, ο τίτλος των ΕΛΠΕ μπορεί να βρει πρόσφορο έδαφος ώστε να αναρριχηθεί εκ νέου προς τα επίπεδα των 6,749 – 7,07 ευρώ (δύο ΚΜΟ 200, μηνιαίο chart) και να προσεγγίσει το σοβαρό επίπεδο αντίστασης των 8 ευρώ, με πιο μακροπρόθεσμο στόχο τα 8,90 και τα 9,60 ευρώ. Για τη Motor Oil, η έντονη ανοδική γωνία κλίσης έχει οδηγήσει τη μετοχή στα 18 ευρώ, έχοντας διασπάσει με σχετική ευκολία τα επίπεδα των 15,50 – 15,90 ευρώ. Πλέον, η μετοχή βάζει πλώρη για τη διάσπαση και των 20 ευρώ, όπου βρίσκονταν πριν το ξέσπασμα της πανδημίας του κορονοϊού, αντικατοπτρίζοντας έτσι και την περαιτέρω ισχυροποίηση των μεγεθών της, τη στιγμή ωστόσο που το κλίμα στις διεθνείς αγορές είναι ιδιαίτερα εύθραυστο και αναμένεται σαφώς να επηρεάσει και τη ρηχή εγχώρια αγορά. Υπό αυτό το πρίσμα, η διακράτηση ρευστότητας και οι επιλεκτικές τοποθετήσεις (με διαφοροποίηση) σε τίτλους με ισχυρά θεμελιώδη που ενδέχεται να επωφελούνται άμεσα ή έμμεσα στο τρέχον περιβάλλον, αποτελούν έναν καλό «οδηγό» σε μια περίοδο υψηλών εντάσεων και κινδύνων, μέχρι ότου υπάρξει κάποια εξομάλυνση.
Αποτελέσματα εξαμήνου
Τα ΕΛΠΕ [ELPE] θα ανακοινώσουν τα οικονομικά αποτελέσματα για το α΄ εξάμηνο του έτους την Πέμπτη 25 Αυγούστου 2022, μετά τη λήξη της συνεδρίασης του χρηματιστηρίου.
Η Motor Oil [MOH] θα ανακοινώσει τα οικονομικά αποτελέσματα για το α΄ εξάμηνο του έτους την Τρίτη 30 Αυγούστου 2022, μετά τη λήξη της συνεδρίασης του χρηματιστηρίου και η τηλεδιάσκεψη με τους αναλυτές έχει προγραμματιστεί για την Τετάρτη 31 Αυγούστου 2022 στις 17:30 τοπική ώρα. Η Εξαμηνιαία Οικονομική Έκθεση θα είναι διαθέσιμη στην ιστοσελίδα της εταιρείας www.moh.gr (Ενημέρωση Επενδυτών / Χρηματοοικονομική Πληροφόρηση / Εξαμηνιαίες Οικονομικές Εκθέσεις) καθώς και στην ιστοσελίδα της ΕΧΑΕ www.athexgroup.gr μετά τη λήξη της συνεδρίασης της Τρίτης 30 Αυγούστου 2022.
* Με ανακοίνωσή της προς το Χρηματιστήριο, η Motor Oil Holdings Ltd (συνδεόμενο νομικό πρόσωπο με τους κ. κ. Βαρδή Ι. Βαρδινογιάννη, Ιωάννη Β. Βαρδινογιάννη και Πέτρο Τ. Τζαννετάκη – αντιστοίχως Πρόεδρο Δ.Σ., Αντιπρόεδρο Δ.Σ. & Διευθύνοντα Σύμβουλο και Αναπληρωτή Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ (ΕΛΛΑΣ) Α.Ε.) ενημερώνει ότι προέβη σε αγορά 4.000 μετοχών εκδόσεως ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ (ΕΛΛΑΣ) Α.Ε. αξίας ευρώ 71.445,00 στις 19 Αυγούστου 2022.
Τάνκερ κάθε σημαίας καταλαμβάνουν καθημερινά το κέντρο του Λακωνικού Κόλπου στα διεθνή ύδατα για μεταφορτώσεις αργού πετρελαίου κάθε προέλευσης ● Διαμαρτυρίες για έλλειψη ελέγχων από το Λιμενικό ● Τι απαντά ο υπουργός Ναυτιλίας σε ερώτηση στη Βουλή ● Ερωτήματα για την ετοιμότητα αντιμετώπισης σε περίπτωση διαρροής καυσίμων
Πάνω από 20 τάνκερ αργού πετρελαίου ή LNG εντοπίστηκαν από το δορυφορικό στίγμα τους την περασμένη Δευτέρα 15 Αυγούστου στο κέντρο του Λακωνικού Κόλπου, μεταξύ Ελαφόνησου και Ταίναρου, σε απόσταση τουλάχιστον 6 ν.μ. από τις ακτές –μερικά από τα οποία δεμένα μεταξύ τους– κι αρκετά ακόμη περίμεναν αγκυροβολημένα δυτικά των Κυθήρων να «ανοίξει» κάποια θέση.
Σποραδικά το βλέπαμε και στο παρελθόν ιδίως στον διπλανό Μεσσηνιακό Κόλπο όσο ίσχυαν τα 6 ν.μ. στο Ιόνιο. Τώρα με τα 12 ν.μ. το Ιόνιο «έκλεισε» για τις διεθνείς δραστηριότητες και οι μεταφορτώσεις πετρελαίου εν πλω μεταφέρθηκαν λίγο πιο ανατολικά, στον Λακωνικό Κόλπο, όπου μετά τον Φεβρουάριο επικρατεί το αδιαχώρητο.
Η νέα περιοχή λειτουργεί ως προστατευμένο φυσικό λιμάνι, αλλά επειδή βρίσκεται πέραν των 6 ν.μ. (λίγο παραπάνω από 11 χλμ.) από τις ακτές τα γιγάντια τάνκερ ούτε ελέγχονται για το φορτίο και τις δραστηριότητές τους, ούτε πληρώνουν τέλη ελλιμενισμού (τα οποία στην περίπτωσή τους είναι αντίστοιχα… γιγάντια).
Πρόκειται για τάνκερ υπό διάφορες σημαίες (Χονγκ Κογκ, Λιβερίας, Νησιών Κέιμαν κ.ά.), με ελληνικό ενδιαφέρον τα περισσότερα, που έχουν ξεκινήσει από ρωσικά και τουρκικά λιμάνια ή από τον Περσικό Κόλπο και φυσικά από Ελλάδα, όπως καταγράψαμε από τις ειδικές εφαρμογές που παρακολουθούν πορείες πλοίων και φορτία. Μάλιστα συνεργείο του κρατικού γερμανικού τηλεοπτικού καναλιού ZDF κατέγραψε σε βίντεο την περασμένη εβδομάδα μεταφορτώσεις και από τάνκερ της ρωσικής κρατικής ναυτιλιακής εταιρείας SCF.
Μόνο μέσα σε ένα βράδυ (15/8) καταγράψαμε, μεταξύ άλλων, τουλάχιστον τέσσερα τάνκερ μέσα στον Λακωνικό Κόλπο φορτωμένα με ρωσικό αργό πετρέλαιο από τα λιμάνια UST-Luga και Novorossiysk στη Μαύρη Θάλασσα και άλλα δύο που ξεκίνησαν από λιμάνια του Βοσπόρου μεταφέροντας το λεγόμενο «Turkish Blend» αργό πετρέλαιο, δηλαδή… ρωσικό ανακατεμένο με υπολείμματα από την προηγούμενη μεταφορά.
Είναι κοινό μυστικό μεταξύ των αναλυτών της μεγαλύτερης εταιρείας ασφάλισης πλοίων Lloyds ότι σε μεγάλο μέρος των εξαγωγών ρωσικού πετρελαίου, η προέλευση μασκάρεται στα μέρη μας (σε διεθνή ύδατα), επιτρέποντας σε τάνκερ κάθε σημαίας να καλύπτονται ασφαλιστικά και να μην επηρεάζονται από τις γεωπολιτικές ισορροπίες.
Φυσικά, η μεταφόρτωση αργού πετρελαίου από πλοίο σε πλοίο (ShipToShip/STS) σε διεθνή ύδατα είναι παλιά πρακτική και πολλές ελληνικές ή κυπριακές εταιρείες ειδικεύονται στην παροχή υπηρεσιών logistics, προσωπικού, ρυμουλκών και ειδικών μπαλονιών ασφαλείας.
Μάλιστα, από την έρευνα της «Εφ.Συν.» προέκυψε ότι ανάλογες δραστηριότητες μεταφόρτωσης πετρελαιοειδών πραγματοποιούνται τους τελευταίους μήνες και ανοιχτά της Νότιας Εύβοιας, ενώ σε διαφήμιση κυπριακής εταιρείας (με παρουσία και σε Καλαμάτα – Γύθειο) διαβάζουμε ότι καλύπτει μεταφορτώσεις και στα διεθνή ύδατα Ελλάδας – Τουρκίας ανοιχτά της Λήμνου ή έξω από τη Μάλτα (κυρίως τους καλοκαιρινούς μήνες).
Είναι προφανές ότι αυτές οι μεταφορτώσεις δεν είναι εξ ορισμού προβληματικές – σίγουρα όμως προβληματίζουν για την ασφάλεια της περιοχής αλλά και για την απουσία ελέγχων ιδίως ως προς το σκέλος των κανόνων της MARPOL (π.χ. Παράρτημα 22 Κεφάλαιο 8) με επίκληση των διεθνών υδάτων.
Προφανώς υπάρχουν και ερωτήματα για την προέλευση των καυσίμων (τα πατριωτάκια έχουν αποδείξει στο παρελθόν ότι δεν διστάζουν να επιχειρήσουν σε περιπτώσεις εμπάργκο), ερωτήματα που θα μεγαλώσουν τους επόμενους μήνες όσο θα σφίγγουν οι ευρωπαϊκοί περιορισμοί στη διακίνηση ρωσικού πετρελαίου.
Τα ερωτήματα προφανώς δεν αφορούν μόνο το σήμερα, όπου με επιμονή της Ελλάδας και της Κύπρου η Ε.Ε. επέτρεψε για μερικούς μήνες ακόμη τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου από τους εφοπλιστές στην Ευρώπη. Με τη σημερινή εμπειρία φαίνεται αδύνατο να ελεγχθεί από πού προέρχεται το πετρέλαιο και πού πηγαίνει.
Επιβεβαιώνει την καταγγελία το υπουργείο Ναυτιλίας
Καταγγελία για τις περίεργες και επικίνδυνες δραστηριότητες μεταφόρτωσης πετρελαιοειδών έκαναν πρόσφατα στη Βουλή οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ Σταύρος Αραχωβίτης και Νεκτάριος Σαντορινιός, τονίζοντας ότι μέσα στον Λακωνικό Κόλπο καταγράφονται από το στίγμα AIS καθημερινά περισσότερα από 15, έως και… 30 Oil/Chemical ή Crude Oil τάνκερ.
Στην ερώτησή τους περιέγραψαν με σαφήνεια τις εργασίες μετάγγισης καυσίμων στα διεθνή ύδατα και ανησυχώντας για τις συνέπειες αυτής της ανεξέλεγκτης δραστηριότητας στην ευρύτερη περιοχή του Κόλπου σημείωναν ότι οι λιμενικές αρχές «μολονότι έχουν στην ευθύνη τους ολόκληρο τον Λακωνικό Κόλπο από πλευράς νομιμότητας συναλλαγών, από περιβαλλοντική προστασία, από έλεγχο ασφαλείας ναυσιπλοΐας και διάσωσης και ελέγχου της αλιευτικής δραστηριότητας, δεν έχουν δικαιοδοσία ελέγχου αυτών των δραστηριοτήτων» στα διεθνή ύδατα.
Ως προς το σκέλος της ευθύνης της χώρας εντός των 6 ν.μ. οι δύο βουλευτές σημειώνουν ότι είναι ένας κλειστός κόλπος ιδιαίτερα ευαίσθητος περιβαλλοντικά, με «αυξημένη τουριστική δραστηριότητα στην Ελαφόνησο, τη Νεάπολη, την Πλύτρα, τον Αρχάγγελο, το Γύθειο μέχρι τη Μάνη, με καθαρά νερά που τιμώνται κάθε χρόνο με πλήθος Γαλάζιες Σημαίες και σημαντική οικονομική δραστηριότητα λόγω του πλούτου των αλιευμάτων».
Ρωτούν λοιπόν τον υπουργό Ναυτιλίας «τι προτίθεται να κάνει σε επίπεδο νομοθετικής ρύθμισης ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα συμβεί οποιοδήποτε ατύχημα που θα καταστρέψει το μοναδικό περιβαλλοντικό, τουριστικό και κοινωνικό οικοσύστημα της Λακωνίας» και φυσικά ζητούν απαντήσεις, ώστε να καταγραφούν επίσημα, για το είδος της δραστηριότητας και την ασφάλειά του για το οικοσύστημα της περιοχής, αλλά και ενημέρωση εάν κάποιος ελέγχει το είδος, τη νομιμότητα και την ασφάλεια των δραστηριοτήτων αυτών.
Ο υπουργός Ναυτιλίας Γιάννης Πλακιωτάκης παραδέχεται στην απάντησή του ότι «οι περιγραφόμενες δραστηριότητες εντός του Λακωνικού Κόλπου αφορούν μεταγγίσεις πετρελαιοειδών φορτίων μεταξύ δεξαμενόπλοιων (Ship To Ship/STS Transfer), οι οποίες λαμβάνουν χώρα σε διεθνή ύδατα, ήτοι σε απόσταση μεγαλύτερη των έξι ναυτικών μιλίων από τις ακτές, κατά τη διάρκεια των οποίων τα συμμετέχοντα πλοία δεν προσεγγίζουν εντός ελληνικών χωρικών υδάτων».
Ο υπουργός σημειώνει ότι «η διενέργεια των εργασιών μεταφόρτωσης πετρελαιοειδών φορτίων μεταξύ δεξαμενόπλοιων αποτελεί συνήθη πρακτική διεθνώς. Για τον λόγο αυτό γενικοί κανόνες για την πρόληψη ρύπανσης του περιβάλλοντος κατά τη διενέργεια των εν λόγω εργασιών καθορίζονται στους Κανονισμούς 40, 41 και 42 του Κεφ. 8 (VIII) του Παραρτήματος Ι της Διεθνούς Σύμβασης για την πρόληψη της ρύπανσης από πλοία (MARPOL 73/78), η οποία έχει κυρωθεί από τη χώρα μας με τον ν. 1269/1982 (Α΄ 89)», διευκρινίζοντας ότι «σύμφωνα με τις διατάξεις του Κανονισμού 41, κάθε δεξαμενόπλοιο το οποίο εμπλέκεται σε λειτουργίες STS πρέπει να φέρει σχέδιο που περιγράφει τον τρόπο διεξαγωγής λειτουργιών STS, το οποίο είναι εγκεκριμένο από τη Σημαία του πλοίου και διαμορφώνεται λαμβάνοντας υπόψη τις πληροφορίες που περιέχονται στις οδηγίες βέλτιστης πρακτικής για τις λειτουργίες STS που έχουν καθοριστεί από τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (IMO)».
Επισημαίνει ακόμη ότι «οι κινήσεις των πλοίων που συμμετέχουν σε διεργασίες “STS Transfer” παρακολουθούνται από τις τοπικές Λιμενικές Αρχές, μέσω του συστήματος AIS, σε πραγματικό χρόνο και σε περίπτωση που διαπιστωθεί οποιαδήποτε παράβαση όπως η είσοδος των πλοίων εντός ελληνικών χωρικών υδάτων, εκκινείται η διαδικασία επιβολής νομίμων κυρώσεων» κ.ά. σημειώνοντας την υποχρέωση των πλοιάρχων των εμπλεκόμενων πλοίων που ευρίσκονται εντός της περιοχής έρευνας και διάσωσης της Ελλάδος (σύμφωνα με το Π.Δ. 49/2005) να ενημερώνουν άμεσα το παράκτιο κέντρο της χώρας μας σχετικά με κάθε συμβάν ή περιστατικό που επηρεάζει την ασφάλεια του πλοίου, θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, ενδέχεται να προκαλέσει ρύπανση των υδάτων και των ακτών, κ.λπ.
Ζητούνται απαντήσεις
Παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον ότι στην ανακοίνωση του υπουργείου απουσιάζουν απαντήσεις σχετικά με τις πληροφορίες για παρουσία τέτοιων τάνκερ σε απόσταση μικρότερη των 6 ν.μ. ή για τυχόν πρόστιμα που επιβλήθηκαν ή για τη δυνατότητα άμεσης επέμβασης σε περίπτωση διαφυγής πετρελαιοειδών στη θαλάσσια περιοχή, αφού τα εγγύτερα ειδικά σκάφη απορρύπανσης χρειάζονται αρκετές ώρες να φτάσουν στον Λακωνικό Κόλπο από την Πάτρα ή τον Πειραιά. Αλλωστε, μόνο η επίκληση σε κανονισμούς και πρακτικές του ΙΜΟ δεν αποτελεί εγγύηση.
Ενδιαφέρον είναι ότι, σύμφωνα με τις ετήσιες αναφορές περιστατικών ρύπανσης του υπουργείου Ναυτιλίας, τα πλοία είναι τα πιο ρυπογόνα μέσα μεταφοράς και παραδόξως το είδος της ρυπογόνου ουσίας δεν είναι τα πετρελαιοειδή, αλλά κυρίως τα λύματα με τα απορρίμματα. Εν τούτοις τα περιστατικά ρύπανσης με πετρελαιοειδή είναι τα πιο επικίνδυνα και χρήζουν μεγαλύτερης προσοχής. Μάλιστα, στην κοντινή περιοχή του Κόλπου του Ναυαρίνου και στη λιμνοθάλασσα της Γιάλοβας, τα τελευταία χρόνια έχουν συμβεί πολλά ατυχήματα με πετρελαιοφόρα πλοία.
Οπως καταγράφονται όλα αυτά, ο ρόλος του θεατή των εξελίξεων στα παιχνίδια των εφοπλιστών δεν τιμά τη χώρα.
Εκρηκτική αύξηση κατά 90% στα κέρδη του δευτέρου τριμήνου ανακοίνωσε ο κρατικός πετρελαϊκός κολοσσός Saudi Aramco την Κυριακή 14/8. Η κερδοφορία της εταιρείaς ήταν υψηλότερη των εκτιμήσεων των αναλυτών, λαμβάνοντας ώθηση από τις υψηλότερες τιμές του πετρελαίου, τους όγκους πωλήσεων και τα περιθώρια διύλισης.
Η εταιρεία αναμένει ότι «η ζήτηση πετρελαίου θα συνεχίσει να αυξάνεται για την υπόλοιπη δεκαετία, παρά τις καθοδικές οικονομικές πιέσεις στις βραχυπρόθεσμες παγκόσμιες προβλέψεις», σχολίασε, ο διευθύνων σύμβουλος της Aramco, Amin Nasser.
Ειδικότερα, τα καθαρά κέρδη της Aramco αυξήθηκαν στα 181,64 δισεκατομμύρια ριάλ (48,39 δισεκατομμύρια δολάρια) για το τρίμηνο έως τις 30 Ιουνίου από 95,47 δισεκατομμύρια ριάλ ένα χρόνο νωρίτερα. Οι αναλυτές ανέμεναν καθαρά κέρδη 46,2 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η εταιρεία ανακοίνωσε μέρισμα 18,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων το δεύτερο τρίμηνο, σύμφωνα με τον δικό της στόχο, ο οποίος θα καταβληθεί το τρίτο τρίμηνο.
Αύξηση στην τιμή της μετοχής Οι μετοχές της Aramco έχουν αυξηθεί πάνω από 25% φέτος, καθώς οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου έχουν κλιμακωθεί στα υψηλά πολλών ετών μετά τις κυρώσεις της Δύσης κατά της Ρωσίας, που συμπίεσαν μια ήδη υποτροφοδοτούμενη παγκόσμια αγορά.
Η Aramco είναι μια ακόμα από τις μεγάλες εταιρείες πετρελαίου του πλανήτη που έχουν αναφέρει ισχυρά αποτελέσματα τις τελευταίες εβδομάδες.
Οι Big Oil
Στις 29 Ιουλίου, η Exxon Mobil Corp σημείωσε τα μεγαλύτερα τριμηνιαία κέρδη στην ιστορία της, ύψους 17,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σχεδόν τετραπλάσια αύξηση σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο.
Τα περιθώρια για την παραγωγή καυσίμων όπως η βενζίνη και το ντίζελ αυξήθηκαν παγκοσμίως, ενισχύοντας τα κέρδη των πετρελαϊκών κολοσσών, συμπεριλαμβανομένων των ευρωπαϊκών μεγάλων εταιρειών Shell και TotalEnergies, οι οποίες ανακοίνωσαν επίσης εντυπωσιακά αποτελέσματα στις 27 Ιουλίου.
Η Aramco είπε ότι η μέση συνολική παραγωγή υδρογονανθράκων της ήταν 13,6 εκατομμύρια βαρέλια ισοδύναμου πετρελαίου την ημέρα το δεύτερο τρίμηνο.
Στροφή στην πράσινη ενέργεια
«Όμως, ενώ υπάρχει μια πολύ πραγματική και παρούσα ανάγκη διασφάλισης της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού, οι κλιματικοί στόχοι παραμένουν κρίσιμοι, γι’ αυτό η Aramco εργάζεται για να αυξήσει την παραγωγή από πολλαπλές πηγές ενέργειας – συμπεριλαμβανομένου πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και μπλε υδρογόνο» είπε ο Νάσερ.
Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 25% στα 9,4 δισεκατομμύρια δολάρια το δεύτερο τρίμηνο σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2021.
Η Aramco είπε ότι συνέχισε να επενδύει στην ανάπτυξη, επεκτείνοντας τις δραστηριότητές της στα χημικά και αναπτύσσοντας προοπτικές σε επιχειρήσεις χαμηλών εκπομπών άνθρακα.
Ιλιγγιώδεις αυξήσεις των πωλήσεων και ρεκόρ κερδών ανακοινώνουν το τελευταίο χρονικό διάστημα η μία μετά την άλλη οι εταιρείες του ευρύτερου πετρελαïκού κλάδου. Είτε πρόκειται για τους κολοσσιαίους αμερικανικούς ομίλους Exxon Mobil και Chevron είτε για τους ευρωπαϊκούς αντίστοιχους Royal Dutch Shell, BP και TotalEnergy είτε για τις μεγάλες ελληνικές εταιρείες διύλισης ΕΛΠΕ και Motor Oil. Οι ελληνικοί όμιλοι επιπλέον των ευνοϊκών για τον κλάδο συγκυριών (παγκόσμια οικονομική ανάκαμψη μετά την πανδημία και εκτίναξη των διεθνών τιμών του πετρελαίου και του φυσικού αερίου μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία) ευνοούνται και από τις συναλλαγματικές εξελίξεις. Από τη θεαματική ενίσχυση δηλαδή της ισοτιμίας του αμερικανικού νομίσματος έναντι του ευρώ, δεδομένου ότι οι εισπράξεις τους γίνονται σε δολάρια.
Υψηλές αποδόσεις στα χρηματιστήρια
Τα αποτελέσματα δευτέρου τριμήνου που ανακοίνωσαν οι Exxon Mobil και Chevron έδωσαν το στίγμα της ξέφρενης αναπτυξιακής πορείας που ακολουθεί ο ευρύτερος κλάδος πετρελαίου και ενέργειας παγκοσμίως. Κάτι που αποτυπώνεται εξάλλου και στους χρηματιστηριακούς δείκτες. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις ΗΠΑ οι 10 εταιρείες του δείκτη S&P 500 με τις καλύτερες οικονομικές αποδόσεις είναι όλες ενεργειακές. Ετσι ο κλάδος συνεισφέρει πλέον στο 4,5% της συνολικής κεφαλαιοποίησης του δείκτη, ποσοστό υπερδιπλάσιο συγκριτικά με εκείνο προτού ξεσπάσει η πανδημία.
Η Exxon Mobil συγκεκριμένα ανακοίνωσε για το τρίμηνο Απριλίου-Ιουνίου 2022 κέρδη 17,9 δισ. δολαρίων, υπερτριπλάσια του αντίστοιχου τριμήνου πέρυσι. Ο τζίρος της κορυφαίας αμερικανικής πετρελαϊκής εκτινάχθηκε από τα 67,7 στα 115,6 δισ. δολάρια. Ανάλογες ήταν και οι επιδόσεις της Chevron, με τα κέρδη της να τριπλασιάζονται και να φθάνουν στα 11,6 δισ. δολάρια και οι πωλήσεις της σχεδόν να διπλασιάζονται από τα 36 στα 65 δισ. δολάρια. Εξυπακούεται ότι οι πανδημικές συνθήκες το δεύτερο τρίμηνο του 2021 ήταν ακόμα εξαιρετικά δύσκολες, καθώς οι εμβολιασμοί βρίσκονταν στο αρχικό τους στάδιο, τα κρούσματα και οι θάνατοι στα ύψη, οι εγκλεισμοί και οι απαγορεύσεις ήταν αλλεπάλληλες ανά την υφήλιο και η ζήτηση και οι τιμές του πετρελαίου είχαν βυθιστεί στο ναδίρ.
Ξεπέρασαν όλες τις προβλέψεις
Οι ειδικοί είχαν ασφαλώς προβλέψει την εκτόξευση των οικονομικών αποτελεσμάτων των Exxon και Chevron. Αλλά αμφότερες οι εταιρείες κατάφεραν να εμφανίσουν κέρδη ακόμα υψηλότερα από τα αναμενόμενα. Αναλόγως αστρονομικά ήταν και τα οικονομικά αποτελέσματα που ανακοίνωσαν η κορυφαία ευρωπαϊκή πετρελαϊκή εταιρεία Royal Dutch Shell και οι ΒΡ και TotalEnergies που ακολουθούν. Ετσι τα κέρδη των πέντε κορυφαίων πετρελαϊκών της Δύσης να ξεπερνούν συνολικά τα 60 δισ. δολάρια το δεύτερο τρίμηνο του έτους. Παρεμπιπτόντως η Saudi Aramco, η κορυφαία εταιρεία εξαγωγών πετρελαίου στον κόσμο, η κεφαλαιοποίηση της οποίας έχει αυξηθεί πάνω από 25% από την αρχή του έτους και πλησιάζει τα… 2,5 τρισ. δολάρια, είχε ενθυλακώσει κέρδη σχεδόν 40 δισ. δολαρίων το πρώτο τρίμηνο του έτους.
Εν προκειμένω, η ολλανδοβρετανική Shell ανακοίνωσε για το δεύτερο τρίμηνο του έτους κέρδη-ρεκόρ 11,5 δισ. δολαρίων, τριπλάσια της αντίστοιχης περιόδου πέρυσι. Η βρετανική BP εμφάνισε επίσης κέρδη-ρεκόρ ύψους 8,5 δισ. δολαρίων, ενώ η γαλλική TotalEnergies κατάφερε να κάνει ακόμα μεγαλύτερο ρεκόρ με κέρδη 9,8 δισ. δολαρίων. Ολες ανά τον πλανήτη οι εταιρείες εξόρυξης και διύλισης πετρελαίου εκμεταλλεύθηκαν την εκτίναξη των τιμών του «μαύρου χρυσού» στα 109 δολάρια το βαρέλι (μέση τιμή) την τριμηνία Απριλίου-Ιουνίου – μιλάμε για αύξηση της τάξεως του 64% συγκριτικά με τη μέση τιμή β’ τριμήνου του 2021.
Καλπάζουν ΕΛΠΕ και Motor Oil
Σε υψηλούς τζίρους και κερδοφορίες κινήθηκαν και τα δύο ελληνικά διυλιστήρια, τα Ελληνικά Πετρέλαια και η Motor Oil, καθώς τα περιθώρια διύλισης «σπάνε ρεκόρ» και έφθασαν στα 20 δολάρια το βαρέλι – οι ειδικοί πιστεύουν ότι η μέση τιμή του έτους θα κυμανθεί στα 13 δολάρια το βαρέλι. Επιπλέον, η ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας έχει εκτινάξει τη ζήτηση για καύσιμα (κατά 16% το πρώτο τρίμηνο), παρά το ότι οι τιμές στα ελληνικά βενζινάδικα είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη.
Τα ΕΛΠΕ το πρώτο τρίμηνο του έτους εμφάνισαν αύξηση των πωλήσεων κατά 63% στα 1,72 δισ. ευρώ, ενώ τα συγκρίσιμα προ φόρων, τόκων και αποσβέσεων κέρδη (EBITDA) ενισχύθηκαν κατά 54% στα 99 εκατ. ευρώ. Ακόμα εντυπωσιακότερη η Motor Oil, είχε ανακοινώσει αύξηση του τζίρου της κατά 73% στα 3,25 δισ. ευρώ και συγκρίσιμα EBITDA 318 εκατ. ευρώ (αύξηση καθαρών κερδών από 28 εκατ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2021 στα 97 εκατ. ευρώ εφέτος).
Προσχηματική αύξηση της παραγωγής από τον OPEC+
Ενισχύθηκαν κατά 1,5% οι τιμές του Brent και του αμερικανικού αργού στις διεθνείς αγορές την περασμένη Τετάρτη μόλις έγινε γνωστή η προσχηματική αύξηση της παραγωγής του κατά 100.000 βαρέλια ημερησίως (0,1%) που ανακοίνωσαν οι χώρες-μέλη του OPEC και οι πετρελαιοπαραγωγοί συνεργάτες τους (OPEC+). Πρόκειται για τη μικρότερη αύξηση παραγωγής που έχει ανακοινώσει ποτέ ο OPEC και αποτυπώνει την πρόθεση της ισχυρότερης χώρας του καρτέλ, της Σαουδικής Αραβίας, να τετραγωνίσει τον κύκλο ικανοποιώντας τόσο τους δυτικούς φίλους της όσο και τους ρώσους συμμάχους της.
Οι εταιρείες διύλισης δοκιμάζουν πάλι τις αντοχές της ελληνικής αγοράς σε υψηλότερα περιθώρια κέρδους για τα υγρά καύσιμα
«Τσίμπησε» πάλι ανοδικά το γενικό περιθώριο διύλισης στη ΝΑ Μεσόγειο (crack spread αμόλυβδης βενζίνης 95 οκτανίων), σημαντικό μερίδιο της οποίας διαμορφώνεται από τα διυλιστήρια που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα.
Από τα υψηλά των 30+ δολαρίων ανά βαρέλι (bbl) που είχε διαμορφωθεί στα τέλη Ιουλίου, έπεσε άμεσα στα 18 δολάρια σε μόλις μία ημέρα στις αρχές Αυγούστου, όταν έγινε εμφανές ότι αυτά τα κέρδη δεν μπορούν να κρυφτούν και συνέχισε πτωτικά λίγο κάτω από τα 14 δολάρια – ποσοστό διπλάσιο από τα επίπεδα των 7-8 δολαρίων τα οποία εξασφαλίζουν ικανοποιητική κερδοφορία, μερίσματα, συντήρηση και αποθεματικό για νέες επενδύσεις.
Από την περασμένη Τρίτη, όμως, χωρίς εμφανή αλλαγή στις προοπτικές ή άλλες γεωπολιτικές εξελίξεις, καταγράφεται ανοδική τάση, από τα 13,968 δολάρια, αρχικά στα 15,457 και στη συνέχεια την περασμένη Τετάρτη στα 16,272 δολάρια ανά βαρέλι, δημιουργώντας βάση για νέα βάση ουρανοκατέβατα κέρδη εφόσον συνεχιστεί αυτή η τάση.
Το περιθώριο κέρδους κάθε διυλιστηρίου εξαρτάται από τη δική του αποδοτικότητα και σχετίζεται με την τεχνολογία στην οποία έχει επενδύσει, αλλά σε γενικές γραμμές κάθε ένα δολάριο μεταβολής στο «crack spread» μεταφράζεται σε πρόσθετα ετήσια λειτουργικά κέρδη ύψους 200 εκατ. ευρώ για το σύνολο της ελληνικής αγοράς (υπολογίζοντας ότι και οι εξαγωγές γίνονται σε παραπλήσιες τιμές).
Είναι προφανές ότι εν όψει ανακοίνωσης οικονομικών αποτελεσμάτων δεύτερου τριμήνου επιχειρείται πάλι να δημιουργηθεί θετική εικόνα από τους οίκους αξιολόγησης, αλλά πλέον το ζήτημα των ανεξέλεγκτων ουρανοκατέβατων κερδών, εκτός από οικονομική, έχει και κοινωνική διάσταση. Στα επίπεδα αυτά των 16 δολαρίων ανά βαρέλι τα εκτιμώμενα λειτουργικά ουρανοκατέβατα κέρδη ξεπερνούν τα 1,6 δισ. ευρώ σε ετήσια βάση και… λείπουν από την τσέπη όσων γεμίζουν με καύσιμα το αυτοκίνητό τους (σημειώστε ότι στις αρχές Ιουλίου το περιθώριο είχε αυξηθεί έως και τα… 54 δολάρια ανά βαρέλι).
Κι ενώ η λιανική τιμή της βενζίνης είχε πάρει την κατηφόρα (παρότι δεν υπήρξαν θεμελιώδεις μεταβολές στην τιμή του brent), ήδη από χθες είδαμε τις πρώτες αυξήσεις στα πρατήρια, καθώς ανηφόρισαν πάλι και οι χονδρικές τιμές.
Είναι προφανές ότι σημαντικό μέρος από τέτοια επίπεδα κερδών πρέπει να επιστρέψει στην κοινωνία. Κι αυτό μπορεί να γίνει μόνο με τη μορφή έκτακτης εισφοράς επί του περιθωρίου διύλισης.
Στη διεύθυνση https://www.tradingview.com/symbols/NYMEX-GKS1! μπορείτε καθημερινά να βλέπετε τα εκατομμύρια… να τρέχουν.
Παρά την όποια αποκλιμάκωση καταγράφουν οι τιμές του «μαύρου χρυσού» το τελευταίο διάστημα, η Goldman Sachs επανέρχεται διατηρώντας τη «bullish» θέση της και αναμένοντας μια εκ νέου επιστροφή των τιμών σε επίπεδα υψηλότερα των 100 δολαρίων.
Όπως εξηγεί ο Damien Courvalin, επικεφαλής ανάλυσης στο σκέλος της ενέργειας & ανώτερος αναλυτής στρατηγικής στα εμπορεύματα για την Goldman Sachs, δύο είναι οι τιμές που έχουν σημασία για τα μοντέλα που εφαρμόζονται στην αγορά πετρελαίου: (1) η λιανική τιμή των καυσίμων που πληρώνουν οι καταναλωτές καθώς οδηγεί στην ελαστικότητα της ζήτησης και (2) η τιμή του αργού που λαμβάνουν οι παραγωγοί καθώς οδηγεί στην ελαστικότητα της προσφοράς. Σύμφωνα με τον ίδιο, μέχρι το 2021, υπήρχε μια σταθερή συσχέτιση μεταξύ των τιμών λιανικής και των τιμών του Brent, με αποτέλεσμα να χρησιμοποιούνται οι δεύτερες ως κοινό στοιχείο και για τις δύο πλευρές του βασικού μοντέλου της G.S. Ωστόσο, αυτό δεν υφίστανται πλέον, εξαιτίας των σημαντικών στρεβλώσεων σε καθένα από τα βήματα που απαιτούνται για τη μετατροπή του αργού πετρελαίου σε καύσιμα.
Γυρνώντας λίγο πίσω, οι εκτιμήσεις του αμερικανικού οίκου για τις τιμές του Brent για τον Ιούνιο και τον Ιούλιο (στα συμβόλαια) ορίζονταν στα 125 και στα 140 δολάρια το βαρέλι αντίστοιχα, όπου αυτή ήταν και η προσδοκία που είχε για το μέσο επίπεδο συμβολαίου στο Χρηματιστήριο ICE. «Η χαρτογράφηση στις τιμές λιανικής μας έκανε να περιμένουμε μια τιμή για το Brent, με την οποία έρχονται αντιμέτωποι οι καταναλωτές, στα 150 – 160 δολάρια το βαρέλι. Από την άλλη, τα συμβόλαια του Brent κινήθηκαν κατά μέσο όρο στα 117 και στα 105 δολάρια το βαρέλι – χαμηλότερα από τις εκτιμήσεις μας – ενώ η τιμή με την οποία βρέθηκαν αντιμέτωποι οι καταναλωτές ήταν στα 150 – 170 δολάρια – ελαφρώς υψηλότερα από την πρόβλεψή μας», όπως σημειώνει ο Courvalin.
Από αυτό αντλεί τρία συμπεράσματα. Το θετικό, στο οποίο οι τιμές λιανικής – αν και δεν είναι εμπορεύσιμες – πλησίασαν τις εκτιμήσεις του οίκου παρά όλες τις τρέχουσες μακροοικονομικές αβεβαιότητες. Το αρνητικό, στο οποίο η αποσύνδεση μεταξύ των τιμών λιανικής και των συμβολαίων του Brent ήταν πολύ μεγαλύτερη από το αναμενόμενο, διατηρώντας τα συμβόλαια πολύ χαμηλότερα από τις προβλέψεις του. Το άσχημο, κατά το οποίο η εκτίμηση της G.S για τις τιμές λιανικής – η οποία αποδείχθηκε σε γενικές γραμμές ακριβής – δεν οδήγησε σε μια επαρκή «καταστροφή» της ζήτησης ώστε να τελειώσει το τρέχον, μη βιώσιμο έλλειμμα.
Επιπλέον, το πολύ μεγαλύτερο από το αναμενόμενο χάσμα μεταξύ των φυσικών τιμών Brent (αναφέρεται σε φυσικά φορτία αργού στα οποία έχουν οριστεί συγκεκριμένες ημερομηνίες παράδοσης (όχι συμβολαίων) και των τιμών λιανικής των καυσίμων σε παγκόσμια βάση σε όρους ισοδύναμους Brent (περίπου 45 δολάρια το βαρέλι κατά μέσο όρο τον Ιούνιο – Ιούλιο έναντι των 25 δολαρίων το βαρέλι που ανέμενε) μπορεί να συνδεθεί με τη ρωσική ενέργεια και την κρίση φυσικού αερίου που πλήττει την Ευρώπη.
Επιπλέον, τρεις από τους πέντε παράγοντες που εντόπισαν οι αναλυτές ξεπέρασαν τις προσδοκίες τους: το καθαρό φορτίο, οι τιμές φυσικού αερίου στην ΕΕ και το αμερικανικό δολάριο, όλα εξαιτίας των διαρκών ρωσικών ενεργειακών κυρώσεων. Αυτό αντισταθμίστηκε ελαφρώς μόνο από τα ασθενέστερα περιθώρια διύλισης τον Ιούλιο αλλά και από τις συνεχείς προσπάθειες των κυβερνήσεων να συγκρατήσουν τις τιμές λιανικής μέσω των φοροελαφρύνσεων και των επιδοτήσεων.
Η ομάδα στρατηγικής της Goldman Sachs στα εμπορεύματα, δεν υποστηρίζει ότι ο σχηματισμός των φυσικών τιμών στα εμπορεύματα έχει «σπάσει» – με τις τιμές λιανικής να αντικατοπτρίζουν επακριβώς μια άκρως «σφιχτή» φυσική αγορά κατά τους τελευταίους μήνες. Όπως σημειώνει, είναι η μετάβαση προς τα συμβόλαια που επί του παρόντος στρεβλώνεται εξαιτίας της σύγκρουσης Ρωσίας – Ουκρανίας. Πρώτον, η σημαντική αβεβαιότητα που προέκυψε καθώς επιβλήθηκαν κυρώσεις στη Ρωσία αποτέλεσε το εφαλτήριο για την παγίδα αστάθειας που έχει ωθήσει τους επενδυτές εκτός των εμπορευμάτων, δημιουργώντας ένα χάσμα μεταξύ των τιμών των συμβολαίων αργού και του φυσικού αργού, αποτελώντας τον «οδηγό» της τελευταίας πρώτης των τιμών. Δεύτερον, η έλλειψη φυσικού αερίου στην Ευρώπη είναι η κύρια αιτία για το άνευ προηγουμένου χάσμα αξίας μεταξύ των τιμών του φυσικού αργού και των λιανικών τιμών των καυσίμων, καθώς προκαλεί (1) ιστορικά αυξημένα περιθώρια διύλισης, (2) δυναμική στο δολάριο (3) και μια άνευ προηγουμένου δυναμική στην υποκατάσταση του αερίου με το πετρέλαιο για την παραγωγή ενέργειας που θα επιδεινώσει τη «στενότητα» στο ντίζελ.
Έτσι, οι αναθεωρημένες εκτιμήσεις της Goldman Sachs υποδεικνύουν μια συνεχή απογοήτευση στο σκέλος της προσφοράς, με τη ζήτηση να υποστηρίζεται από το συνεχιζόμενο re-opening (εν μέσω της πανδημίας του κορονοϊού) και την αντικατάσταση του φυσικού αερίου με το πετρέλαιο. Αυτό θα αφήσει τις αγορές σε ανοικτά ελλείμματα στις τρέχουσες τιμές spot, κάτι που αποτελεί το «κλειδί» για τη «bullish» οπτική της G.S, καθώς οι αγορές εμπορευμάτων πρέπει να ισορροπήσουν και τα αποθέματα δεν μπορούν να κινηθούν σε μηδενικά επίπεδα. Αυτό απαιτεί «καταστροφή» της ζήτησης πέρα από τη συνεχή οικονομική επιβράδυνση και υψηλές τιμές λιανικής στα καύσιμα ώστε να τερματιστεί το έλλειμμα της αγοράς. «Ακόμη και αν υποθέσουμε προσεκτικά, μια ασθενέστερη οικονομική ανάπτυξη από τους οικονομολόγους μας, αυτό μας κάνει να εκτιμήσουμε ότι οι τιμές του Brent με τις οποίες θα βρεθούν αντιμέτωποι οι καταναλωτές θα χρειαστεί κατά μέσο όρο να κινηθούν στα 150 δολάρια το βαρέλι κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2022 και το 2023», αναφέρει ο Courvalin.
Ενημερώνοντας την εκτίμησή της για το φυσικό αέριο στην ΕΕ, τα περιθώρια διύλισης και το αμερικανικό δολάριο, ο αμερικανικός οίκος αναμένει ότι η διαφορά των τιμών καταναλωτή ισοδύναμου Brent από τις φυσικές τιμές θα ανέλθει κατά μέσο όρο στα 27 δολάρια το βαρέλι κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2022, έναντι των 45 δολαρίων το βαρέλι που παρατηρήθηκε τον Ιούνιο – Ιούλιο και των 15 δολαρίων το βαρέλι που ανέμενε στο παρελθόν κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2022.
Με την ανοδική κίνηση της επεξεργασίας του αργού από τα διυλιστήρια, να αποτελεί μια έκπληξη αυτό το καλοκαίρι – ο πρωταρχικός λόγος για τη συμπίεση των περιθωρίων διύλισης πρόσφατα – η G.S αναμένει πως τα περιθώρια διύλισης θα ανέλθουν κατά μέσο όρο στα 10 δολάρια έναντι 14 και 10 δολαρίων το βαρέλι προηγουμένως, για το δεύτερο εξάμηνο του 2022 και το 2023 (ενσωματώνει υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου στην ΕΕ).
Ωστόσο, είναι πολύ πιο δύσκολο να εκτιμηθεί το πως θα εξελιχθεί η έλλειψη συμμετοχής στα συμβόλαια του Brent, οδηγώντας τους στόχους της Goldman Sachs για το Brent στα 125 δολάρια το βαρέλι κατά το τέταρτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους και το 2023 έναντι 130 και 125 δολαρίων προηγουμένως. Αυτή η έλλειψη συμμετοχής των επενδυτών είναι πιθανό να επιβαρύνει περισσότερο τις βραχυπρόθεσμες τιμές, προκαλώντας τη μεγαλύτερη υποβάθμιση για τους αναλυτές σε σύγκριση με τις εκτιμήσεις τους για το τρίτο τρίμηνο του έτους, στα 110 δολάρια το βαρέλι έναντι 140 δολαρίων προηγουμένως. Αυτή η αναθεώρηση αντικατοπτρίζει (1) ένα ισοδύναμο της τιμής Brent για τους καταναλωτές στα 140 δολάρια το βαρέλι έναντι 160 δολάρια το βαρέλι προηγουμένως, αντικατοπτρίζοντας μια υψηλότερη προσφορά δια χειρός Ρωσίας και ταχύτερο από τον αναμενόμενο ρυθμό απελευθέρωσης SPR (στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου, όλα αντισταθμίζονται κατά το τέταρτο τρίμηνο του έτους), (2) discount 30 δολάρια το βαρέλι στις τιμές λιανικής του Brent, έναντι 20 δολαρίων το βαρέλι προηγουμένως, αντανακλώντας ένα ισχυρότερο δολάριο και ένα σταθερά, υψηλό φυσικό ασφάλιστρο (έλλειψη συμμετοχής των επενδυτών ενόψει των ακόμη υψηλών ανησυχιών για το πέρασμα σε μια υφεσιακή κατάσταση).
Μετά το λιγνίτη, επιστρατεύεται και το ντίζελ, όχι μόνο για τη διασφάλιση της ενεργειακής επάρκειας της χώρας, αλλά και για τον περιορισμό των τιμών, άρα και των επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος. Από Ιανουάριο έως και Μάρτιο του 2023, κατά το διάστημα δηλαδή που εκτιμάται πως θα δοκιμαστεί σοβαρά το ενεργειακό σύστημα της χώρας εάν η Ρωσία διακόψει εντελώς τις ροές, υπολογίζεται ότι θα απαιτηθούν τουλάχιστον 500.000 κυβικά μέτρα ντίζελ για τις πέντε μονάδες ηλεκτρισμού με φυσικό αέριο που έχουν δυνατότητα μετατροπής σε ντίζελ.
Το ντίζελ θα είναι ένα από τα κλειδιά σε αυτό το σενάριο και η απαιτούμενη ποσότητα ισούται με το 20% του ντίζελ που καταναλώθηκε πέρυσι σε όλη την Ελλάδα (2,58 εκατ. μετρικοί τόνοι) και σε μια συγκυρία μαζικής στροφής της βιομηχανίας σε χρήση πετρελαίου ντίζελ ως εναλλακτικό καύσιμο για τον φετινό χειμώνα, η διαθεσιμότητά του για τη παραγωγή ηλεκτρισμού δεν είναι αυτονόητη.
Τα δυιλιστήρια, ΕΛΠΕ και Motor Oil, που συμμετείχαν σε χθεσινή σύσκεψη υπό την γ.γ. Ενέργειας Αλ. Σδούκου, εκτιμούν πως είναι σε θέση να εξασφαλίσουν το απαιτούμενο capacity στις πέντε επίμαχες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής: Δύο της ΔΕΗ σε Λαύριο και Κομοτηνή, δύο της Elpedison σε Θίσβη και Θεσσαλονίκη και ο «μικρός Ηρωνας» στην Βοιωτία.
Το ζητούμενο είναι πως θα γίνει η χερσαία μεταφορά σε Κομοτηνή, Θίσβη και Βοιωτία (Λαύριο και Θεσσαλονίκη έχουν δίπλα λιμάνια) -θα πρέπει να επιστρατευτεί ένας στόλος βυτιοφόρων για διάστημα τουλάχιστον τριών μηνών. Εκτιμάται ότι για την μονάδα της ΔΕΗ στην Κομοτηνή θα χρειαστούν ενδεχομένως περί τα 30 βυτιοφόρα και για τη μονάδα της Elpedison στην Θίσβη άλλα 20, προκειμένου να καλύψουν τις αυξημένες ανάγκες της αγοράς.
Τα θετικά νέα είναι ότι η πληρότητα των δεξαμενών σε ντίζελ για κάποιες από τις μονάδες αυτές, όπως της ΔΕΗ σε Λαύριο, Κομοτηνή, βρίσκεται σε πάνω από 50% -απόθεμα καυσίμου που τους επιτρέπει να δουλέψουν αδιάλειπτα επί 15 ημέρες, δίνοντας περιθώριο χρόνου στα διυλιστήρια να επιταχύνουν τις διαδικασίες τροφοδοσίας. Συνολικά το project «ηλεκτρική ενέργεια με ντίζελ» προβλέπει ότι στο σενάριο διακοπής του ρωσικού αερίου, οι πέντε αυτές μονάδες θα λειτουργούν για 16 ώρες την ημέρα επί 100-120 ημέρες, με μισό φορτίο και το βράδυ θα σβήνουν, καταναλώνοντας καθημερινά 2.000 έως 2.500 κυβικά μέτρα πετρελαίου.
Για την ενίσχυση της διαθεσιμότητας εναλλακτικού καυσίμου σε περίοδο κρίσης, οι ηλεκτροπαραγωγοί υποχρεούνται να αυξήσουν τα αποθέματα ντίζελ από 5 ημέρες σε 20 ημέρες ή μέχρι την μέγιστη αποθηκευτική ικανότητα της υφιστάμενης δεξαμενής, μέχρι την 1η Νοεμβρίου 2022.
We use cookies and similar technologies to improve your experience on our website.
